معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ١٢٣ - بررسى

آل‌عباس است نه غلام‌ ابن عباس‌؛ ابن حجر مى‌گويد:

موسى بن سالم ابو جهضم‌، غلام آزاد شده آل‌عباس است كه به‌صورت مرسل از ابن عباس‌ حديث نقل نموده است. او از راويان امام‌ باقر (ع) به شمار مى‌رود.[١]

چهار. مواردى را كه در رابطه با مراجعه‌ ابن عباس‌ به اهل كتاب فرضاً ذكر كرده‌اند- از مرز فهم معناى لغت تجاوز نمى‌كند و با اخبار و مسائل امم سلف ارتباطى ندارد.

پنج. «برق» واژه عربى است چگونه ممكن است؛ كه در اين زمينه عرب اصيلى چون‌ ابن عباس‌ به افرادى بيگانه از قبيل‌ كعب الأحبار مراجعه كند؟[٢]

برشمردن دو واژه «قرآن» و «فرقان» در زمره واژگان دخيل‌

برخى از مستشرقان احتمال داده‌اند كه واژه «قرآن» از ريشه «قريانه» به‌معناى «قرائت» گرفته شده باشد، چرا كه چنين ريشه‌اى در كنيسه سريانى استعمال مى‌شود. رژى بلاشر نيز بدون تحقيق به اين نكته استناد كرده است.[٣]

بعضى ديگر از مستشرقان همچون‌ هرشفلد گمان كرده‌اند كه واژه «فرقان» عبرى است كه بعداً تعريب شده زيرا در اصل «بيركى» (Pirke) بوده است.[٤] ريچارد بل‌ پنداشته است كه واژه «فرقان» سريانى است كه در اصل به‌صورت «فرقانا» (Furkana) بوده، او مى‌افزايد اين واژه از مصادر (منابع) مسيحى گرفته شده، ولى‌ محمّد (ص) آن را به شكل «فرقان» تغيير داده است.[٥]

بررسى‌

علامه محمد هادى معرفت چنين پاسخ مى‌دهد: همه اين احتمالات بر پايه خيال و پندار محض استوار شده است. در جايى كه يك كلمه در زبان عربى‌

[١] . همان، ج ١٠، ص ٣٤٤.

[٢] . محمدهادى معرفت، التفسير و المفسرون، صص ٢٦٤- ٢٥٤.

[٣] . فضل حسن بن عباس، قضايا قرآنية فى الموسوعة البريطانية، صص ٢٦- ٢٥.

[٤] . عبدالرحمان بدوى، الدفاع عن القرآن ضدّ منتقديه، ص ٥٨.

[٥] . همان، ص ٦٠.