معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٣٣٨ - مدت نزول قرآن

بنابراين كل مدت نزول قرآن حدود ٢٣ سال بوده است.

از ديگر موضوعات شايسته بررسى سنّ پيامبر اسلام (ص) به هنگام بعثت و نيز هنگام وفات است؛ چون بر اساس آن طول مدتى كه بر آن حضرت وحى نازل مى‌شده است، مشخص مى‌شود. در زمينه سنّ آن حضرت در زمان بعثت دو قول مهم يعنى ٤٠ سالگى و ٤٣ سالگى‌[١] و نيز درباره سن آن حضرت به هنگام وفات سه قول ٦٠ سالگى، ٦٣ سالگى و ٦٥ سالگى‌[٢] وجود دارد؛ غالب روايات سنّ ٤٠ را براى بعثت و سنّ ٦٣ را براى وفات آن حضرت نشان مى‌دهند. آيت‌الله معرفت نيز سن پيامبر (ص) را به هنگام بعثت ٤٠ دانسته است.[٣]

ديگر موضوع در خور مطالعه ماهى است كه پيامبر اسلام (ص) در آن به پيامبرى مبعوث شد. در اين خصوص سه قول ربيع الاول، رمضان و رجب وجود دارد؛ اما غالب روايات حاكى از اين است كه آن حضرت در بيست و هفت رجب به پيامبرى برانگيخته شده است.[٤] آيت‌الله معرفت نيز به همين نظر گرايش پيدا كرده است.[٥]

درباره اين كه آيا از همان آغاز بعثت بر آن حضرت قرآن نازل مى‌شد يا ميان مبعث و آغاز نزول قرآن فاصله شده است؟ اختلاف نظر وجود دارد. مشهور اين است كه مبعث با نزول قرآن مصادف بوده است و به واقع پيامبر اسلام (ص) با نزول اولين وحى قرآنى يعنى آيات نخست سوره علق به پيامبرى مبعوث شد. آيت‌الله معرفت اين نظر را نپذيرفته و قائل است كه مبدأ نزول‌

[١] . محمدباقر مجلسى، بحارالانوار، ج ١٧، ص ٢٣٩ و ج ١٨، ص ٢٠٤؛ ابن حجر، فتح البارى، ج ١، ص ٢٦؛ طبرى، تاريخ الطبرى، ج ٢، صص ٤١، ٤٤، ٥٥، ٥٧، ١٠٧ و ١١٠

[٢] . بلاذرى، انساب الاشراف، ج ١، ص ١١٤؛ طبرى، تاريخ الطبرى، ج ١، ص ٥٧٢.

[٣] . رك: محمدهادى معرفت، التمهيد فى علوم القرآن، ج ١، ص ١٠٤.

[٤] . محمدباقر مجلسى، بحارالانوار، ج ١٨، صص ١٨٩ و ٢٠٤ و ج ٩٤، صص ٣٥، ٣٧ و ٥١؛ نورى، مستدرك الوسايل، ج ٦، ص ٢٨٩ و ج ٧، صص ٥١٩- ٥١٨ و ٢٩١؛ حر عاملى، وسايل الشيعه، ج ٧، ص ٣٢٩ و ج ٥، ص ٢٤٢؛ حسكانى، شواهد التنزيل، ج ٢، ص ٥٠٠.

[٥] . رك: محمدهادى معرفت، التمهيد فى علوم القرآن، ج ١، ص ١٠٦.