معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٢١٩ - خواب مصنوعى

مى‌باشد. افزون بر آن در قضايا و ملازمات به چيزى حكم مى‌شود، مثل اينكه بگوييم: حكم عقل همان حكم شرع است؛ اين حكم «است» از خواص نفس و روح است. وجود چنين حكمى ما را به دو چيز راهنمايى مى‌كند:

الف. غير از صورت ذهنى موضوع و محمول كه در ذهن نقش بسته است، چيز ديگرى به نام حكم وجود دارد و غير از نفس، چيز ديگرى نيست كه چنين حكمى را صادر كند.

ب. حكم در ذات خودش امرى مادى نيست و حاكم نيز بايد غير مادى باشد؛ زيرا سنخيت بين اثر (حكم) و مؤثر (حاكم) ايجاب مى‌كند كه هر دو از يك سنخ باشد.

خواب مصنوعى‌

بيش از يك قرن است كه دانشمندان از طريق تجربه و حس به بُعد روحى و معنوى انسان از طريق خواب مغناطيسى پى برده‌اند. با اين شيوه، جدايى روح از جسم به اثبات رسيده است. انسان با اين شيوه، اعمال حيرت‌انگيزى انجام مى‌دهد كه حاكى از صحت وجود ذاتى نفس و صادر شدن كارهاى فكرى است، بدون اينكه حواس در آن دخالت داشته باشد.

در تنويم مغناطيسى يا خواب مصنوعى، رفتار كسى كه به خواب رفته با رفتار وى در حالت بيدارى و عادى فرق دارد. در حال خواب چيزهايى به ياد مى‌آورد كه در حال عادى قادر نيست به ياد آورد، حتى مطالب فراموش شده كه در حالت عادى به ياد شخص نمى‌آيد، در خواب مصنوعى به خاطر مى‌آيد. با اين حال روشن مى‌شود كه مطالب فراموش شده به كلى از بين نرفته‌اند، بلكه در جايى ذخيره شده‌اند كه قوه‌اى در حالت عادى مانع از به خاطر آوردن آن‌ها است و اين همان محرك‌هاى ناخودآگاه انسان است.[١]

همچنين مى‌توان در اين زمينه به علم احضار ارواح يا تله‌پاتى استناد كرد.

با توجه به اثبات وجود روح براى انسان، فلاسفه اسلامى از جمله شيخ‌

[١] . ر. ك: جرالد اس بلوم، روانكاوى شخصيت، ص ٧٠.