معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ١٨٩ - ١ مسائل زنان

عَنْ أَشْيَاءَ لَمْ يَسْكُتْ عَنْهَا نِسْيَاناً لَهَا فَلَا تُكَلَّفُوهَا رَحْمَةً مِنَ اللَّهِ لَكُمْ فَاقْبَلُوهَا.[١]

امام‌ باقر (ع) به نقل از جد بزرگوارش حضرت رسول اكرم (ص) فرمود:

أَيُّهَا النَّاسُ حَلَالِي حَلَالٌ إِلَي يَوْمِ الْقِيَامَةِ وَ حَرَامِي حَرَامٌ إِلَي يَوْمِ الْقِيَامَةِ أَلَا وَ قَدْ بَيَّنَهُمَا اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ فِي الْكِتَابِ وَ بَيَّنْتُهُمَا لَكُمْ فِي سُنَّتِي وَ سِيرَتِي وَ بَيْنَهُمَا شُبُهَاتٌ مِنَ الشَّيْطَانِ وَ بِدَعٌ بَعْدِي مَنْ تَرَكَهَا صَلَحَ لَهُ أَمْرُ دِينِهِ وَ صَلَحَتْ لَهُ مُرُوَّتُهُ وَ عِرْضُهُ وَ مَنْ تَلَبَّسَ بِهَا وَقَعَ فِيهَا وَ اتَّبَعَهَا ....[٢]

اينكه فقهاى اسلام، پس از بررسى آيات و روايات و تعليل‌هاى مذكور در آن‌ها و نيز به دنبال تنقيح ملاك‌ها از تغيير بى‌مهابا و عمومى آيات و روايات پرهيز مى‌كنند، در اين حقيقت ريشه دارد كه فراتر از راه‌هايى را كه در قرآن و سنت بيان شده، ورود به عرصه بدعت‌ها و شبهات مى‌شمرند.

فقيه وارسته حضرت استاد معرفت نيز بر همين منوال به بررسى آيات مربوط به زنان پرداخته و معتقدند اسلام و قرآن در همان عصر نزول، تمام حق زنان را به آن‌ها اعطا كرد و او را تا سر حد جايگاه انسانى و والايش بالا برد و براى او در همه عرصه‌هاى زندگى، ارزش قائل شد و با اين كار سخت، با آداب عرب جاهلى درگير شد.[٣]

مهم‌ترين دستاويزى كه به‌طور معمول، ادعاكنندگان شبهه مطرح نموده‌اند،

[١] . من لا يحضره الفقيه، ج ٤، ص ٧٥. نظير آن در وسائل‌الشيعه به نقل از سيد رضى در نهج البلاغه آمده است؛ ر. ك: حرعاملى، وسائل الشيعه، باب وجوب اداء الفرائض، ج ١٥، ص ٢٦٠.« همانا خداى تبارك و تعالى محدوده‌هايى تعيين فرمود، پس از آن‌ها تجاوز نكنيد و وظايفى تعيين فرمود، آن‌ها را ناقص به جاى نياوريد و نسبت به برخى از چيزها سكوت كرد، اين سكوت به خاطر فراموشى نبود[ بلكه از روى حكمت بود] پس خود را به سختى نياندازيد، اينها رحمت الهى براى شما است، پس آن‌ها را قبول كنيد.»

[٢] . شيخ حرعاملى، وسائل الشيعه، ج ٢٧، ص ١٦٩، باب وجود التوقف و الاحتياط فى القضاء و الفتوى و العمل فى كل مساله، نظريه لم يكلم حكمها بنص منهم( ع)، اى مردم حلال من تا روز قيامت حلال است و حرام من تا روز قيامت حرام. آگاه باشيد كه خداوند حلال و حرام را در قرآن روشن نموده است و من نيز در سنت و سيرتم آن‌ها را توضيح داده‌ام، بين اين دو، شبهات شيطانى و بدعت‌هايى است كه بعد از من گذاشته مى‌شود، هر كس تركشان كند، امر دين او اصلاح مى‌شود و آبرويش اصلاح مى‌گردد و هر كس وارد اين شبهه‌ها و بدعت‌ها شود، در آن‌ها واقع مى‌شود و تابع آن‌ها مى‌گردد ...».

[٣] . ر. ك: همان، ص ١١٥، ترجمه فارسى، ص ١٥١.