و هم، از شمار مصنّفات متباركات آن بزرگ است، كتاب «اسرار الحكم فى المفتتح و المختتم»، در: «معارف مبدأ و معاد، مشتمل بر مطالب حكمت اشراقيّه و مشائيه و مآرب مشارب ذوقيه» كه به خواهش ناصر الدين شاه قاجار كه به راه تقبيل سدّه عليّه رضويّه- على مشرّفها السّلام- به اوائل سنه ١٢٨٤ قمرى، شرف اندوز زيارت سركار حاجى گشته بوده است، به تصنيف اندر آمده است. و هم او (ناصر الدين شاه)، همى‌خواسته است كه آن را، به محضر احد از حكماء عصر بياموزد، از سر افادت. اعتماد السّلطنه مى‌آورد كه:

«حاج مولى محمّد طهرانى، جامع المعقول و المنقول بود و از كافّه فنون و عامّه صناعات ربطى عظيم داشت، و در مدرسه مرحوم دوست على خان نظام الدّوله تدريس مى‌كرد. وقتى كه استاد الحكماء و المتألّهين، حاج مولى هادى سبزوارى، «اسرار الحكم» را به نام گرامى اين شاهنشاه اسلام پناه- ايّده اللّه- تصنيف كرد، عزيمت ملوكانه بر آن بود كه اين كتاب را، با اين جناب، مذاكره فرمايند. [١]

و هر گونه‌اى كه مى‌بوده باشد، اين كتاب، به سال ١٢٨٦ قمرى، به خطّ ممتاز خدا رحيم بن على اصغر فريدنى، و مقابله محمد باقر بن عبد الرّحمن قزوينى، با نسخه اصل، به امر ميرزا يوسف مستوفى الممالك- كه متعاقبا نيز بنائى رفيع بر سر خاك پاك سركار حاجى برافراشته است- به مطبعه الله قلى خان قاجار، به دار الخلافه طهران، حليت طبع يافته است و نسخ آن، وقف عام گرديده و كرّتى ديگر نيز، به طهران آراسته به تعليقى چند از حكيم محقّق، آقا ميرزا ابو الحسن شعرانى- طاب ثراه- به چاپ حروفى رسيده است، و هم به تعاقب آن، طبعى ديگر نيز حروفى بيرون آورده‌اند، توأم با گفتارهاى، مرحوم ايزتسو. و اينك نيز، به تصحيح و تخريج فاضل مفضال، آقاى كريم فيضى تبريزى- زاده الله توفيقا- به همّت انتشارات مطبوعات دينى، به طبعى جديد مى‌رسد.

[١] - «المآثر والآثار»، چاپ آقاى ايرج افشار، ج ١/ ٢٢٢. به روزگار ما نيز، گاهى مرحوم مبرور سيّدأبو الفضل كمالى سبزوارى- طاب ثراه- «اسرار الحكم» را متن درس خويش نهاده بود.