معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٥٩٨ - انفال چيست و از آن كيست؟

وجود دارد و به‌دست مسلمانان مى‌افتد، از آن جنگجويان است و زائد بر آن- انفال- از آن خدا و رسول است، يعنى در اختيار دولت قرار مى‌گيرد تا در مصلحت عمومى مصرف شود و در حقيقت ثروت ملّى است و نبايد از جانب جنگجويان مورد طمع قرار گيرد، لذا اين آيه، در عين حال كه سرنوشت انفال را تعيين مى‌كند، توبيخى نسبت به مسلمانانى است كه به انفال چشم طمع دوخته بودند، و اجر خود در جهاد فى سبيل الله را بى‌جهت ضايع مى‌كردند. آيه به آنان گوشزد كرد تا خويشتن را اصلاح كنند، از خدا پروا داشته باشند و ايمان خود را حفظ كنند، تا مبادا، اخلاص از آنان ربوده شود.

انفال چيست و از آن كيست؟

انفال، در شريعت، به چيزهايى گفته مى‌شود كه منبع ثروت عمومى محسوب مى‌شود، مالك خصوصى ندارد يا نمى‌تواند داشته باشد و منابع دريايى، فضايى و زمينى را شامل مى‌شود. در اختيار دولت قرار دارد، و هرگونه تصرف در آن‌ها، به اذن و نظارت مستقيم دولت بستگى دارد.

تمامى منابع طبيعى (دريايى، فضايى، زمينى) كه ثروت‌زا باشد- بالفعل يا بالقوه- مشمول اين قانون است و افراد حق تصرّف خودسرانه در آن‌ها را ندارند. از قبيل درياها، درياچه‌ها، رودها، جويبارها، چشمه‌سارها و تمامى منابع آبى زيرزمينى و رو زمينى كه هرگونه بهره‌گيرى از آن‌ها مانند كشتى‌رانى و صيد، جزء ثروت عمومى به‌شمار مى‌رود.

انواع زمين‌هاى موات بالأصل يا بالعرض كه صاحبان آن‌ها از كشت آن دست برداشته‌اند و زمين‌هاى عامر بالأصل، از قبيل: جنگل‌ها، بيشه‌زارها، كناره‌ها، چمن‌ها، چراگاه‌ها، دشتها، دره‌ها، دامنه‌ها نيز در اين گروه جاى دارند.

انواع معادن زيرزمينى و رو زمينى، گسترده يا كوچك، و انواع صيدهاى دريايى و صحرايى، اعم از ماهى و ديگر حيوانات قابل استفاده، و گياهى و گوهرى از قبيل مرواريد و غيره، همچنين انواع استفاده‌ها از فضا كه امروزه مرسوم گشته، و هر چه از اين قبيل باشد و از منابع ثروت عمومى- در جهان-