معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٥٢٣ - ج دستهبندى روايات سهو النبى

٤. فاضل مقداد

فاضل مقداد (متوفاى سال ٨٢٦)- در شرح‌ نهج المسترشدين‌ علامه- مى‌نويسد:

علماى اماميه برآنند كه پيغمبر و امام از هر گونه سهو مصونيت دارند. [آنگاه سهو را چهارگونه مى‌شمارد]: سهو در اعتقاد دينى، سهو در عمل دينى، سهو در تبليغ احكام، سهو در شئون خاص زندگى. [و مى‌گويد] از تمامى اقسام سهو در مصونيت مى‌باشند.[١]

٥. شيخ بهاءالدين‌

شيخ‌ بهاءالدين عاملى‌ (متوفاى سال ١٠٣١) در رساله اجوبة المسائل‌ الدينية مى‌نويسد:

مصونيت انبيا و أئمه- عليهم‌السلام- از سهو و نسيان، مورد اتفاق آراى علما و اجماع انديشمندان اسلامى است. و مخالفت كردن يكى دو تن- امثال صدوق و ابن الوليد- اين اجماع را خلل نمى‌رساند.

و در جواب كسى كه گفته بود: «صدوق‌ گفته: پيغمبر- ص- سهو كرده» گفت: بلكه‌ صدوق‌ سهو كرده كه به پيغمبر- ص- نسبت سهو داده است.[٢]

ج. دسته‌بندى روايات سهو النبى‌

١. سهو در عدد ركعات: بر سر دو ركعتى يا سه ركعتى سلام داد، سپس برخاست و بقيه نماز را خواند. يا در نماز چهار ركعتى يك ركعت اضافه كرد.

٢. سهو در قرائت: مقدارى از قرائت را فرو گذارد، و اصحاب را مورد نكوهش قرار داد.

٣. فرا گرفتن خواب: نماز فجر از وى و صحابه فوت شد. آنگاه قضا به جا آوردند.

هر يك از اين سه مورد را بررسى مى‌كنيم.

[١] . همان.

[٢] . همان، صص ١٤- ١٢.