معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٥٦٨ - صحابه راستين از نگاه انديشمندان

الفقيه‌ در باب شرايط امام جماعت- لزوم افضل القوم بودن- از پيامبر اكرم و سپس از ابوذر (صحابى جليل) و آن‌گاه از ائمه اهل‌بيت به ترتيب، نقل و استناد مى‌كند. وى مى‌گويد:

قَالَ رَسُولُ اللَّهِ- صَلَّي اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِه و سَلَّم-: «إِمَامُ الْقَوْمِ وَافِدُهُمْ فَقَدِّمُوا أَفْضَلَكُمْ.

وَ قَالَ أبُوذَرّ: إِنَّ إِمَامَكَ شَفِيعُكَ إِلَي اللَّهِ- عَزَّ وَ جَلَّ- فَلَا تَجْعَلْ شَفِيعَكَ سَفِيهاً وَ لَا فَاسِقاً.

سپس از امام‌ باقر و امام‌ صادق‌ (ع) در اين باره روايت مى‌كند.[١]

مرحوم‌ صدوق‌، حديث‌ ابوذر را كه در من لا يحضره الفقيه‌ به صورت مرسل‌[٢] نقل كرده، در كتاب‌ علل الشرايع‌،[٣] به‌طور آورده است.

شيخ‌ طوسى‌- رحمة الله- نيز در كتاب‌ تهذيب‌،[٤] آن را مسند آورده و به آن استناد كرده است.

از اين نمونه‌ها بسيار است كه علماى اعلام نسبت به كبار صحابه عظام با ديد عنايت و احترام مى‌نگريستند و صحابه جليل را از خيل فرصت‌طلبان جدا مى‌دانستند.

خلاصه: عنوان صحابه، عنوان فخيمى است كه همه بزرگان به آن ارج مى‌نهادند.

مرحوم‌ سيد محسن امين‌- درباره رأى شيعه نسبت به صحابه- مى‌نويسد:

صحابه مانند ديگران، آن‌گونه نيست كه مفروض‌العداله باشند و هرگز طبق تعريف‌ ابن حجر، نمى‌توان مطلق صحابى را عادل شمرد. آرى! هر كه را كه‌

[١] . من لا يحضره الفقيه، ج ١، ص ٢٤٧.

[٢] . مرسلات صدوق در« فقيه» به گونه‌اى است كه از ارسال مسلّمات شمرده مى‌شود.

[٣] . شيخ صدوق، علل الشرايع، ص ٣٢٦، باب ٢٠، ح ١.( حدثناً محمد بن الحسن بن احمد بن الوليد رضى الله عنه قال: حدثنا محمد بن الحسن الصفار عن العباس بن معروف عن محمد بن سنان عن طلحة بن زيد قال: حدثناً ثور بن غيلان عن ابى ذر ...)

[٤] . شيخ الطائفه ابى جعفر محمد بن الحسن الطوسى، تهذيب الاحكام( فى شرح المقنعة للشيخ المفيد)، ج ٣، ص ١٠٧، ح ١٩.( محمد بن احمد بن يحيى عن العباس بن معروف عن محمد ابن سنان طلحة بن زيد قال: حدثناً ثور بن غيلان عن ابى ذر قال ...).