معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ١٢٧ - امتيازات الميزان در گفتوگو با استاد محمد هادى معرفت

به جهان بشناسانيم.

با توجه به اين‌كه تفسير الميزان، تفسيرى ترتيبى با شيوه تفسير قرآن به قرآن است، اين شيوه چه نسبتى با تفسير موضوعى دارد؟

استاد معرفت: يكى از ويژگى‌هاى‌ الميزان‌، جمع نمودن ميان دو شيوه تفسيرى: ترتيبى و موضوعى است كه با رعايت ترتيب در تفسير آيات، به صورت آيه به آيه و سوره به سوره، از جايگاه بلند تفسير موضوعى كه اهميت آن امروزه روشن شده، غافل نبوده است و هر دو جنبه را با كمال دقت و ظرافت دنبال كرده و تفسيرى كامل در تمامى ابعاد، به جهانيان عرضه داشته است، و اين از ويژگى‌هاى اين تفسير بلند آوازه است كه موجب توجه دانش‌پژوهان و اسلام‌شناسان شده است.

امروزه مسلم است كه تفسير موضوعى از اهميت به‌سزايى برخوردار است و عالمان و محققان، بيش‌تر توجهشان معطوف اين جهت شده كه محتويات قرآن چيست؟ و چه مطالبى را بر جهانيان عرضه داشته است كه از روز نخست مورد اعجاب و شيفتگى همگان گرديده و علاوه بر تسخير جان‌ها، بر پهناى گسترده جهان سايه افكنده است؟

علامه‌ طباطبايى‌ به اين نكته توجه فراوان داشته، تا آنجا كه قلم تواناى ايشان فرصت يافته، مقاصد عاليه و معارف جليله قرآن را دسته‌بندى كرده، آماده و كامل بر پژوهشگران روشن ضمير عرضه داشته و روان تشنه آنان را با آبى زلال و گوارا سيراب كرده است.

علامه، ابحاث وارده را كاملًا قرآنى مطرح كرده و از طفره رفتن و گريز به مطالب بيرونى پرهيز و تنها مطالب را از ديدگاه قرآن و با عرضه كردن آيات بر يكديگر ارزيابى كرده است، و اين نكته ظريفى است كه از نظر تيزبينان دور نيست.

نيز از جنبه تفسير ترتيبى، هر آنچه طالبين تفسير، از نكته و ظرافت‌هاى ادبى و اشارات علمى و ارزش‌ها و نيز شرح و تفسير و رفع ابهام‌ها كه به آن‌

نياز دارند، برآورده نموده، با ذوقى سرشار و قدرتى شگرف، تمامى ابعاد آن را