معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٥٩٧ - منابع مالى

٥. غنائم: پشتوانه مالى جنگ.

٦. زكوات: از منابع مالى دولت و طبقه محروم ملت است.

٧. صدقات: از منابع مالى طبقه محروم.

٨. جزيه و خراج: از منابع مالى دولت.

٩. زمين: از منابع ثروت دولت.

١٠. نفقات: از منابع مالى موارد خاص.

١١. معاملات: بيع و تجارت و ديگر انواع داد و ستدها.

١٢. دَين و قرض: از جمله معاملات مالى.

١٣. ارث: منبع مالى خاص.

١٤ وصيت: منبع مالى حسب وصيت.

١٥. ملكيت: منبع مالى خاص.

١٦. ربا: آفت اقتصادى.

١٧. غصب: آفت اقتصادى.

بيشتر اين مسائل، در فقه مطرح شده است. ما به آن تعداد كه در رابطه با مسائل اقتصادى عمومى است، مى‌پردازيم:

١. انفال‌

جمع نَفَل به معناى اضافى بودن و زيادت بر اصل شي‌ء است. در اصطلاح به چيزهايى گفته مى‌شود كه بر اصل فريضه زيادت باشد، مانند: نوافل (نمازهاى مستحبى) و انفال (چيزهاى به‌دست آمده علاوه بر غنائم جنگى).

در قرآن، در سوره انفال، از آن ياد شده است:

يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْأَنْفالِ قُلِ الْأَنْفالُ لِلَّهِ وَ الرَّسُولِ فَاتَّقُوا اللَّهَ وَ أَصْلِحُوا ذاتَ بَيْنِكُمْ وَ أَطِيعُوا اللَّهَ وَ رَسُولَهُ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ.[١]

اين آيه در مورد جنگ بدر و درباره انفال و سرنوشت آن نازل شد. در آن موقعيت برخى از مسلمانان ناوارد، گمان مى‌بردند تمامى دستاوردهاى جنگى از آن جنگجويان است، در صورتى كه فقط اموال منقوله كه در اردوگاه دشمن‌

[١] . انفال، آيه ١.