بزرگان، اهتمام به نوآورى مجتهدانه، دغدغه‌مندى نسبت به مسائل عصرى، مسئوليت‌پذيرى دينى، دفاع از حريم قرآن و مكتب اهل بيت (سلام‌الله‌عليهم)، ارادت به ساحت عِلوى عَلَوى و حمايت از مصالح تشيع، توأم با تحفظ بر وحدت اسلامى و تقريب بين مذاهب، پشتيبانى از آرمان‌هاى انقلاب اسلامى و انديشه‌هاى حضرت امام‌ خمينى‌ (س) و اطاعت از ولايت امر، و ...، از جمله اين اوصاف و خصائل بود. همين اوصاف و خصائل، سرچشمه صدور خدمات خالصانه علمى و فكرى بسيارى از آن فقيد سعيد گشت:

تأليف موسوعه هشت جلدى‌ التمهيد في علوم القرآن‌ كه تشيع را در حوزه علوم قرآنى گامى به پيش برد؛ اين اثر ارجمند چندان اعتبار علمى در رشته علوم قرآنى يافت كه به‌رغم سنت رايج در حيات مؤلف آن از منابع پر ارجاع گرديد.

نقادى مشهورات و ارايه ديدگاه‌هاى متفاوت هرچند با تقويت آراى شاذ و يا طرح نظرات خاص، ولو حاجتمند تأمل و تكميل و مشتمل بر نوآورى‌هاى گره‌گشا؛ تأليف و انتشار رساله رصين‌ شبهات و ردود در پاسخ به شبهات جديد؛ و به سامان آوردن‌ التفسير و المفسرون في ثوبه القشيب‌ به انگيزه تصحيح خطاهاى‌ ذهبى‌ و دفاع از نظرات قرآنى شيعه و نماياندن سهم پيروان اهل بيت (ع) در ساحت مطالعات قرآنى اما به زبان قابل درك براى مردمان و عالمان غير شيعى؛ و تصنيف مجموعه گرانسنگ‌ التفسيرالأثري الجامع‌ كه در حكم پى‌گذارى شيوه‌اى نو در نقادى مأثورات و تفاسير حديثى است؛ همچنين پروردن و بارآوردن نسلى از فضلاى قرآنى؛ و فراتر از آن، تقديم يك شهيد فاضل به بارگاه انقلاب و در مسير تحقق و تحكيم نظام اسلامى، و ...، برآمد و برآيند فضائل و خصايص متعالى مذكور است.

وقتى نخستين جلد التفسير الأثري الجامع‌ فرجام يافت، با تواضع تمام آن را در پانصد نسخه چاپ و در اختيار كسان و گروه‌هاى مختلف قرار داد، و مصرانه از همه خواست كه نقادانه آن را مطالعه و نظرات خود را به وى انتقال دهند؛ نسخه‌اى از آن را به حقير نيز سپرد، زمانى كه نسبت به نظريه‌اش در

مورد بطن و تأويل كه در همان تفسير مندرج بود برگزارى كرسى نقد پيشنهاد شد، با گشاده‌رويى پذيرفت و با سعه صدر و فروتنى، با نقدهاى حضورى صريح مواجه شد. من همان اوان اين رفتار عالمانه و خاضعانه را