معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٤١٩ - جاذبيت قرآن در چيست؟

والاتر، از سحر نافذتر، تا اعماق درون مى‌تازد، و تا آخرين نقطه وجود را مسخر مى‌سازد. آرى! اين تأثير عميق و تسخير ضمير، در قيد و بند آواى خوش قرآن مى‌باشد، كه در نغمه‌هاى تلاوت آن نهاده، و در آهنگ قرائت تنظيم شده است. در حديث آمده است:

اقرؤا القرآن بألحان العرب و أصواتها و إياكم و لحون أهل الفسق و أهل الكبائر.[١]

قرآن را، با آهنگ‌هاى عربى، و با صوت عربى تلاوت كنيد. فقط از آهنگ‌هاى مبتذل و رذل‌گونه بپرهيزيد.

جاذبيت قرآن در چيست؟

عامل مهم جذابيت قرآن، در سبك، نظم، و آهنگ آن است. اين سه عامل، سنگ بنيادين ساختار سحرانگيز قرآن را تشكيل مى‌دهند و چنان به هم آميخته و در هم ريخته‌اند، كه نتوان نقش هريك را- در جاذبيت قرآن- جدا نشانه رفت.

١. سبك: به معنى ريخت، شكل‌گيرى (هندسه) سخن را عهده‌دار مى‌باشد، كه قرآن در اين زمينه نوآورى كرده، سبك نوينى ارائه داده است. از وزن شعر و نواى سجع، هر دو بهره گرفته، سبكى آفريده كه نه آن است و نه اين، و از

هر دو بهتر است و والاتر.

٢. نظم: پيوند سخن، همچون دانه‌هاى به هم پكيده، واژه‌ها رديف يكديگر، و متناسب همديگر باشند، كه آواهاى حروف، و زير و بم كلمات، همراز و همسازبوده باشند. رعايت نظم در شعر- كه كلام منظوم است- كاملًا طبيعى به نظر مى‌رسد. ولى در نثر (سخن پراكنده) رعايت آن عجيب مى‌ماند، كه قرآن با كمال عنايت آن را دنبال كرده، و در هر جمله و تركيبى از كلام خود، با نظم كلمات، و تأليف عبارات، پيوندى استوار به وجود آورده، خوش‌تيپ و خوش‌اندام، نرم و روان و آرام:

[١] . اصول كافى، ج ٢، ص ٦١٤، رقم ٣.