معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٤١٦ - قرآن و ادباى عصر حاضر

ثُمَّ أَدْبَرَ وَ اسْتَكْبَرَ* فَقالَ: إِنْ هذا إِلَّا سِحْرٌ يُؤْثَرُ؛[١]

پشت كرد و رفت، و مغرورانه گفت: افسونى بيش نيست كه از ديگران فرا گرفته.

قرآن نيز در نكوهش چنين سنجش بى‌خردانه گويد:

أَ فَسِحْرٌ هذا أَمْ أَنْتُمْ لا تُبْصِرُونَ؛[٢]

يا اين سخن به افسون مى‌ماند. يا آنكه بينش خود را فرو نهاده‌ايد.

وَ ما هُوَ بِقَوْلِ شاعِرٍ قَلِيلًا ما تُؤْمِنُونَ؛[٣]

اين، به سخن شاعران نمى‌ماند. پذيرشتان اندك است.

خداوندان سخن و استادان بيان در آن روز درباره قرآن چنين داورى مى‌كردند و آن را يك پديده نو و والاتر از انديشه انسان‌ها مى‌دانستند. كشش آن آنان را مجذوب كرده بود و از درخشش آن مرعوب گشته بودند. گاهى شعر و گاهى سحرش مى‌ناميدند، ولى مى‌دانستند: زيباتر از شعر و فريباتر از سحر است؛ چرا چنين مى‌گفتند.

قرآن و ادباى عصر حاضر

ادباى عصر حاضر و سخنوران دوره معاصر نيز همان سخنان را تكرار

مى‌كنند: والاتر از شعر است و شيواتر از هر كلام ... بى‌نظير و بى‌مانند ... همانا كلام خدا است. در اين زمينه، استاد محمد عبداللّه‌ (دراز) گويد:

قارى قرآن، اگر نيك تلاوت كند، آنگونه كه خواست قرآن است، نه آنگونه كه خواست خود او است ... هر آينه مى‌يابى: آوايى هماهنگ و نغمه فراگير، تمام وجودت را فرا گرفته، با آنكه قرآن شعر نيست، ولى در آن چيزى مى‌يابى كه در شعر و نغمه‌هاى ديگر هرگز يافت نمى‌شود ... آرى! از نغمه قرآنى چنان سرخوش مى‌گردى كه هرگز در لذت‌هاى ديگر آنچنان خوشى نخواهى ديد ... اين حروف قرآنى است، و كلمات آسمانى است، كه با نظم و تأليف خاص خود، و با فاصله‌هاى رديف قرار گرفته، اين چنين جمال و زيبايى آفريده.

[١] . مدثر، آيه ٢٤.

[٢] . طور، آيه ١٥.

[٣] . الحاقه، آيه ٤١.