ثوابى به او مى‌دهم كه همه كسانى كه مخالف اين بودند به حال او غبطه خورند.
هنگامى كه مى‌گويد: «وَ إِيَّاكَ نَسْتَعينُ» خدا مى‌گويد: بنده‌ام از من يارى جسته، و تنها به من پناه آورده، گواه باشيد من او را در كارهايش كمك مىكنم، در سختى‌ها به فريادش مى‌رسم، و در روز پريشانى دستش را مى‌گيرم.
و هنگامى كه مى‌گويد: «اهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقيمَ ...» (تا آخر سوره) خداوند مى‌گويد: اين خواسته بنده‌ام بر آورده است، و او هر چه مى‌خواهد از من بخواهد كه من اجابت خواهم كرد آنچه اميد دارد، به او مى‌بخشم و از آنچه بيم دارد ايمنش مى‌سازم. «١»
***
چرا نام اين سوره «فاتحة الكتاب» است؟
«فاتحة الكتاب» به معنى آغازگر كتاب (قرآن) است، و از روايات مختلفى كه از پيامبر صلى الله عليه و آله نقل شده به خوبى استفاده مى‌شود اين سوره در زمان خود پيامبر صلى الله عليه و آله نيز به همين نام شناخته مى‌شده است. «٢»
از اينجا دريچه‌اى به سوى مساله مهمى از مسائل اسلامى گشوده مى‌شود و آن اين كه بر خلاف آنچه در ميان گروهى مشهور است كه قرآن در عصر پيامبر صلى الله عليه و آله به صورت پراكنده بود، بعد در زمان «ابوبكر» يا «عمر» يا «عثمان» جمع‌آورى شد، قرآن در زمان خود پيامبر صلى الله عليه و آله به همين صورت امروز جمع‌آورى شده بود، و سرآغازش همين سوره «حمد» بوده است، و الّا نه اين سوره نخستين سوره‌اى بوده است كه بر پيامبر صلى الله عليه و آله نازل شده، و نه دليل ديگرى براى