تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٠٥
حيات، همان زندگى در رستاخيز و قيامت است، و به تعبير ديگر، آيه مىگويد:
شما مجموعاً دو حيات و مرگ داشته و داريد، نخست مرده بوديد (در عالم موجودات بىجان قرار داشتيد) خداوند شما را زنده كرد، سپس مىميراند و بار ديگر زنده مىكند، اگر تناسخ صحيح بود، تعداد حيات و مرگ انسان بيش از دو حيات و مرگ بود.
همين مضمون، در آيات متعدد ديگر قرآن نيز به چشم مىخورد كه در جاى خود به آن اشاره خواهد شد. «١»
بنابراين، عقيده به تناسخ كه گاهى نام آن را تغيير داده، «عود ارواح» مىنامند از نظر قرآن باطل و بىاساس است.
به علاوه ما دلائل عقلى روشنى داريم كه اين عقيده را نفى مىكند و آن را به عنوان يك نوع ارتجاع و عقب گرد در قانون تكامل اثبات مىنمايد كه در جاى خود از آن سخن گفتهايم. «٢»
ذكر اين نكته نيز لازم است كه بعضى شايد آيه فوق را اشاره به حيات برزخى بدانند، در حالى كه آيه هيچ دلالتى بر آن ندارد، تنها مىگويد: شما قبلًا جسم بىجانى بوديد، خداوند شما را زنده كرد، بار ديگر مىميراند (اشاره به مرگ در پايان زندگى اين دنيا است) پس از آن زنده مىكند (اشاره به حيات آخرت) سپس سير تكاملى خود را به سوى او ادامه مىدهيد.
***
٢- آسمانهاى هفتگانه
كلمه «سَماء» در لغت، به معنى طرف بالا است، و اين مفهوم جامعى است