تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٠٧
كرات را آفريد). «١»
اكنون به اصل سخن باز گرديم، در اين كه مقصود از آسمانهاى هفتگانه چيست؟ مفسران و دانشمندان اسلامى بيانات گوناگونى دارند و تفسيرهاى مختلفى كردهاند:
١- بعضى آسمانهاى هفتگانه را، همان «سيارات سبع» مىدانند (عطارد زهره، مريخ، مشترى، زحل، و ماه و خورشيد) كه به عقيده دانشمندان فلكى قديم جزء سيارات بودند. «٢»
٢- بعضى ديگر معتقدند: منظور طبقات متراكم هواى اطراف زمين است و قشرهاى مختلفى كه روى هم قرار گرفته است.
٣- بعضى ديگر مىگويند: عدد هفت در اينجا به معنى عدد تعدادى (عدد مخصوص) نيست، بلكه عدد تكثيرى است كه به معنى تعداد زياد و فراوان مىباشد، و اين در كلام عرب و حتى قرآن نظائر قابل ملاحظهاى دارد، مثلًا در آيه ٢٧ سوره «لقمان» مىخوانيم: وَ لَوْ أَنَّ ما فِي الأَرْضِ مِنْ شَجَرَةٍ أَقْلامٌ وَ الْبَحْرُ يَمُدُّهُ مِنْ بَعْدِهِ سَبْعَةُ أَبْحُرٍ ما نَفِدَتْ كَلِماتُ اللَّه: «اگر درختان زمين قلم گردند، و دريا مركب، و هفت دريا بر آن افزوده شود، كلمات خدا را نمىتوان با آن نوشت».
به خوبى روشن است منظور از لفظ «سبعة» در اين آيه عدد مخصوص هفت نيست بلكه اگر هزاران هزار دريا نيز مركب گردد، نمىتوان علم بىپايان