تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٣٦

علاوه بر اينها گاهى كلمه شيطان بر «ميكروب‌ها» نيز اطلاق شده:
به عنوان نمونه امير مؤمنان عليه السلام مى‌فرمايد: لاتَشْرَبُوا الْماءَ مِنْ ثُلْمَةِ الإِناءِ وَ لا مِنْ عُرْوَتِهِ فَإِنَّ الشَّيْطانَ يَقْعُدُ عَلَى الْعُرْوَةِ وَ الثُّلْمَة:
«از قسمت شكسته و طرف دستگيره ظرف، آب نخوريد، زيرا شيطان بر روى دستگيره و قسمت شكسته شده ظرف مى‌نشيند». «١»
و نيز امام صادق عليه السلام مى‌فرمايد: لايُشْرَبُ مِنْ أُذُنِ الْكُوزِ وَ لا مِنْ كَسْرِهِ إِنْ كانَ فِيهِ فَإِنَّهُ مَشْرَبُ الشَّياطِينِ:
«از دستگيره و قسمت شكسته كوزه آب مخوريد كه جايگاه آشاميدن شيطان‌ها است». «٢»
از قول پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله مى‌خوانيم: «موهاى شارب (سبيل) خويش را بلند مگذاريد؛ زيرا شيطان آن را محيط امن براى زندگى خويش قرار مى‌دهد، و در آنجا پنهان مى‌گردد»! «٣»
به اين ترتيب، روشن شد كه يكى از معانى شيطان ميكروب‌هاى زيان‌بخش و مضر است.
ولى بديهى است: منظور اين نيست كه: شيطان در همه جا به اين معنى باشد، بلكه منظور اين است كه: شيطان معانى مختلفى دارد، كه يكى از مصداق‌هاى روشن آن «ابليس» و لشكريان و اعوان او است: و مصداق ديگر آن