شاگردان آقا على مدرس طهرانى، در زمان حيات وى از او با سه عنوان «حكيم الهى»، «استاد الاساتيد» و «حكيم مؤسس» ياد كرده‌اند. به گزارش ريحانة الادب چون آقا على در هر دو رشته معقول و منقول از روى تحقيق و استدلال تدريس مى‌كرد، به همين جهت به «مدرس» شهرت يافت، چنانچه به جهت كمالات صورى و معنوى به حكيم الهى و استاد الاساتيد نيز موصوف بوده است [١]. عنوان «حكيم مؤسس» كه رواج بيشترى دارد، ناشى از تصرف وى در مبانى و ابتكارات متعدد وى در مسائل فلسفى مى‌باشد [٢]. لذا شايسته است همچنان كه از فارابى به «معلم ثانى»، از ابن سينا به «شيخ الرئيس»، از شهاب الدين سهروردى به «شيخ اشراق»، از محمد بن ابراهيم قوامى شيرازى به «صدر المتألهين» تعبير مى‌شود، به پاس ابتكارات اساسى آقا على مدرس طهرانى از او به «حكيم مؤسس» تعبير كنيم.

٢. خاندان حكيم موسس‌

خاندان آقا على خاندان علم و حكمت و تقوى بوده است.

اول: ملا عبد الله مدرس زنوزى، والد مكرم آقا على آنچنان كه در بخش اول مقدمه گذشت از شارحان بزرگ حكمت متعاليه، مؤسس حوزه عقلى تهران و جامع معقول و منقول بوده است.

دوم: ملا حسين زنوزى، برادر آقا على از اساتيد بزرگ رياضيات و هيأت در عصر خود محسوب مى‌شده است [٣]. بعلاوه وى در علم نحو سرآمد تمام نحوئين معاصرش بود [٤].

سوم: بانو سيدّه بيگم همسر آقا على آنچنان كه از وقفيات وى برمى‌آيد بانويى فاضله، با كمال و خيّر بوده است [٥]. صاحب طرائق الحقايق درباره اولاد آقا على مى‌نويسد: «صورة

[١]. ميرزا محمد على مدرس، ريحانة الادب، ج ٢، ص ٣٩١.

[٢]. معتبرترين عالمى كه از تعبير حكيم مؤسس در حق آقا على استفاده كرده، مرحوم آيت الله شيخ محمد حسين غروى اصفهانى در نهاية الدراية فى شرح الكفايه (ج ١، ص ٢٢٩ طبع موسسه آل البيت (ع)) شاگرد طراز اول حكيم شهيد اصطهباناتى شاخصترين شاگرد آقا على است.

[٣]. آشتيانى، مقدمه لمعات الهيه، المآثر و الآثار، ص ٢١٢.

[٤]. عبرت نائينى، مدينة الادب، ج ٣، ص ٢٦٠.

[٥]. كتب موقوفه اين بانوى فاضله در كتابخانه مجلس در بهارستان نگهدارى مى‌شود. رجوع كنيد به جلد پنجم فهرست نسخ خطى كتابخانه مجلس.