معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٥٥٨ - تعريف اهلبيت و گستره آن
فرمود: آرام باشيد، خداوند از خود ستودن منع كرده است.
شخصى از حاضران گفت: اى مولاى ما، مگر نه آن است كه خداوند فرموده وَ أَمَّا بِنِعْمَةِ رَبِّكَ فَحَدِّثْ؟[١]
فرمود: اكنون گوشهاى از نعمتهاى الاهى- كه بر من ارزانى شده- را برايتان بازگو مىكنم:
در محضر پيامبر اكرم (ص) هر چه مىپرسيدم، جواب كامل دريافت مىكردم. و هرگاه ساكت مىشدم- و در برخى روايات آمده: هرگاه پرسشهايم به اتمام مىرسيد- خود حضرت شروع به سخن مىكرد. فرمود: از اين جهت است كه در ميان سينهام انباشتهاى از علم فراوان گرد آمده است.
در برخى روايات آمده است: از حضرت رسول درخواست كردم كه اين همه دريافتها فراموشم نشود! حضرت دست خود را بر سينهام نهاد، و دعا فرمود: و تا به امروز، هيچگونه دريافتى را فراموش نكردهام.[٢]
از اين قبيل روايات درباره نخبگان اصحاب فراوان است، مقصود اين است كه صحابه همان افراد اندكى هستند كه همانند حواريون حضرت عيسى (ع) جنبه اختصاصى فراگيرى علم و اخلاق كريمه آن حضرت را دارا بودند، نه هر كه اندك ملاقاتى با پيامبر داشته و ايمان آورده بود.
٢. از نگاه امام رضا (ع)
در اين حديث كه ابوجعفر صدوق- عليه الرحمه- از امام على بن موسىالرضا (ع) نقل مىكند، بنگريد كه چگونه برخى از افراد- كه احياناً عنوان صحابى را در پى خود مىكشند- اساساً (و تخصُّصاً) از زمره صحابه بيرونند.
از احمد بن محمّد بن اسحاق طالقانى روايت مىكند كه پدرش گفت: مردى در خراسان، سوگند به طلاق زوجهاش خورد، چنانچه معاويه از صحابه
[١] . ضحى، آيه ١١.
[٢] . متقى بن حسامالدين هندى، كنزالعمال فى سنين الاقوال و الافعال، ج ١٣، صص ١٦١- ١٥٩/ ٣٦٤٩٢. قال« فانى احدثكم بنعمة ربى، كنت اذا سألت اعطيتُ و اذا سكتُّ ابتدئتُ، فبين الجوانح منى مُلِيءَ علماً جماً» فقام عبدالله بن الكوا ...»