معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٣٣٨ - البيت المعمور

دانسته‌اند. و از آن با نام «الضُّراح» ياد كرده‌اند.[١]

«ضُراح»- با ضمّ ضاد- از ريشه «مُضارَحَة» به معناى مقابله گرفته شده است. ابن اثير گويد:

الضّراح بيت في السماء حِيالَ الكعبة

خانه‌اى در آسمان است كه به موازات كعبه قرار گرفته است.

ابن جرير از قتاده‌ آورده، گويد:

البيت المعمور، مسجدى است در آسمان، كه كعبه زير آن قرار گرفته، به‌گونه‌اى كه اگر فرو افتد بر كعبه خواهد افتاد.[٢]

در برخى از اين روايت‌ها آمده است كه روزانه هفتاد هزار فرشته داخل آن مى‌شوند. و اين ورود تا روز قيامت ادامه دارد، و هرگز براى مرتبه دوم نوبت به فرشتگان قبل نمى‌رسد.[٣]

از ضحّاك‌ آورده است:

اين هفتاد هزار فرشته كه روزانه داخل بيت معمور مى‌گردند و ديگر نوبت ايشان نمى‌رسد، همگى از قبيله ابليس هستند، كه به آنان «جنّ» گفته مى‌شود.[٤]

اين فرشتگان يا جنّيان روزانه در بيت معمور مشغول تقديس و تحميد پروردگارند.

جلال‌الدين سيوطى‌ در كتاب‌ الدر المنثور روايتى از ابي هريرة آورده، و سند آن را ضعيف شمرده است. به اين مضمون كه بيت معمور در آسمان چهارم به‌

[١] . مانند اين روايت: رجلًا قال لعلى رضى الله عنه ما البيت المعمور؟ قال بيت فى السماء يقال له الضراح و هو بحيال الكعبة من فوقها حرمته فى السماء كحرمة البيت فى الارض يصلى فيه كل يوم سبعون الفا من الملائكة و لايعودون فيه ابداً.( ابى‌جعفر محمد بن جرير الطبرى، جامع البيان فى تفسير القرآن، ج ٢٧، صص ١١- ١٠.)

[٢] . عن قتادة و البيت المعمور ذكر لنا ان نبى‌الله( ص) قال يوماً لاصحابه هل تدرون ما البيت المعمور؟ قالوا الله و رسوله اعلم. قال: فانه مسجد فى السماء تحته الكعبة لوخرّ لخرّ عليها او عليه يصلى فيه كل يوم سبعون الف ملك اذا خرجوا منه لم يعود آخر ما عليهم.( همان، ص ١١)

[٣] . همان.

[٤] . سمعت الضحاك يقول فى قوله« والبيت المعمور» يزعمون انه يروح اليه كل يوم سبعون الف ملك من قبيلة ابليس يقال لهم الجن.( همان، ص ١١)