فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ٢٣٣ - مبحث ششم اسناد ديگر حقوق بشر
دُوَل متعهد مىخواست كه سياستهاى مبتنى بر تبعيض نژادى را جرم تلقى نمايد. در اين مقاولهنامه، كميتهاى پيشبينى شده كه در حقيقت بازوى اجرايى آن محسوب مىشود.
٢. مقاولهنامه بر عليه شكنجه و ساير رفتارها و مجازاتهاى وحشيانه غيرانسانى يا تحقيرآميز، اين سند در چهلمين اجلاسيه عمومى به سال ١٩٨٤ مورد تصويب قرار گرفت و در سال ١٩٨٧ قوت قانونى يافت. اين مقاولهنامه از دولت عضو مىخواهد كه تحت هيچ شرايطى حق فوقالعاده و يا دستور مافوق به اعمال شكنجه و رفتار تحقيرآميز مشروعيت نبخشند و از آن به عنوان جرم در قوانين اجرايى خود ياد كنند و در اين سند بسيارى از مسائل مربوط به آيين دادرسى شناختهشده در حقوق مدنى و سياسى تكرار شده است. مقاولهنامه بر عليه شكنجه شامل يك كميته اجرايى به منظور گزارش و تعقيب مسائل مربوط و طرح آن در مجمع عمومى است.
٣. مقاولهنامه امحاء همه انواع تبعيض عليه زنان، اين سند در سال ١٩٧٩ در مجمع عمومى به تصويب رسيد و تاكنون بسيارى از كشورهايى مانند آمريكا از امضاى آن سر باز زده و يا برخى مانند آلمان آن را به طور مشروط پذيرفتهاند.
در اين مقاولهنامه ممنوعيت هر نوع اولويت برحسب جنسيت و تضمين توسعه برخوردارى زنان از حقوق سياسى، اجتماعى، اقتصادى و فرهنگى از طريق اتخاذ معيارهاى مناسب خواسته شده است و براى تضمين اجراى آن كميته ويژهاى نيز در نظر گرفته شده است.
٤. مقاولهنامه مجازات عليه جنايت آپارتايد: اين سند پس از عبور از مجارى سخت، سرانجام در سال ١٩٧٣ مورد تصويب مجمع عمومى قرار گرفت و در سال ١٩٧٦ اعتبار قانونى يافت. در اين سند، آپارتايد به عنوان خطرى جدى عليه صلح و امنيت بينالمللى شناخته شده و جداسازى نژادى، نقض اصول حقوق بينالملل و مفاد منشور ملل متحد و موجب پايمال شدن حقوق بشر تلقى شده است.
ب - كنوانسيونها
١. كنوانسيون مجازات جرم كشتار جمعى، مصوب ١٩٤٨ مجمع عمومى و اعتبار قانونى به سال ١٩٥١.