جامع عباسی – ط جامعه مدرسین - شيخ بهائی؛ ساوجی، نظام بن حسین - الصفحة ٥٤٣ - فصل سوم در احكام اجاره كردن
فصل سوم در احكام اجاره كردن
بدانكه مستأجر امين است، پس با تلف عين ضامن نيست. و اگر شرط ضمان كند در عقد فاسد [١] مىشود.
و در هجده موضع ضامن [٢] است:
اوّل: با تعدّى و تقصير. و خلاف است ميانه مجتهدين كه ضامن قيمت روز تقصير است يا روز تلف؟ اصحّ آن است كه ضامن قيمت روز تلف [٣] است.
دوم: گازر[١] اگر جامه را پاره كند ضامن است. و اگر جامه كسى را بهسبب اشتباه بهديگرى دهد نيز ضامن است.
سوم: حمّال اگر چيزى را بشكند ضامن است.
چهارم: ساربان ضامن است چيزى را كه تلف كند.
پنجم: ملّاح اگر در حفظ كشتى تقصير كند ضامن است.
ششم: طبيب.
هفتم: كحّال[٢].
) هشتم: بيطار[٣].
) نهم: اجيرآنچهرا عمل كرده اگر جهت گرفتن اجرت نگاهدارد و تلف شود ضامن است.
دهم: معلّم اطفال اگر براى تأديب اطفال را بزند بهحدّىكه به جنايت رسد ضامن است.
______________________________
[١]
اقوى عدم فساد عقد است به اين شرط، اگر چه فساد احوط است. (تويسركانى)
* اقوى صحّت شرط ضمان است. (دهكردى، يزدى)
* معلوم نيست. (صدر)
* و اين قول هر چند كه مشهور است، لكن اقوى صحّت شرط ضمان است. (نخجوانى)
[٢] ضمان در بعضى از اين هجده موضع محلّ تأمّل است يا محتاج به تفصيل است. (صدر)
[٣] بلكه قيمت روز اداء است. (يزدى)
[١] رَخْتشوى.
[٢] سرمهكش و چشم پزشك.
[٣] دامپزشك.