جامع عباسی – ط جامعه مدرسین - شيخ بهائی؛ ساوجی، نظام بن حسین - الصفحة ١٨٧ - فصل در بيان آداب نماز شب ٢
پس افتتاح كند ركعت اوّل را از نماز شب به تكبيرات سبعه افتتاحيّه با ادعيه ثلاثه[١] و افضل آن است كه در ركعت اوّل بعد از حمد سوره «قل هو اللَّه احد» را سى نوبت بخواند و در ركعت دوم سوره «قل يا ايّها الكافرون» را، و در شش ركعت ديگر از نماز شب سورههاى دراز مانند سوره «انعام» و «كهف» و «انبيا» و «يس» بخواند و اگر وقت تنگ شود از خواندن سورههاى دراز كافى است خواندن «حمد» و «قل هو اللَّه» در هر ركعت، و جايز است كه اختصار به «حمد» تنها كند همچو ساير نوافل.
و بدانكه اتّفاق كردهاند علماى ما- قدّس اللَّه ارواحهم- بر اينكه قنوت همچنانكه سنّت است در نمازهاى واجبى سنّت است در هرركعت دوم از نوافل، مگر ركعت دوم شفع كه در او قنوت [١] نيست بلكه قنوت در ركعت سوم است كه آن را وتر گويند چنانكه عنقريب مذكور مىشود. و كافى است از قنوت اينكه بگويد: «اللَّهُمَّ اغْفِرْلَنا وَارْحَمْنا وَعافِنا وَاعْفُ عَنَّا فِي الدُّنْيا وَالْاخِرَةِ انَّكَ عَلى كُلِّ شَيْءٍ قَديْرٌ» و سنّت است بلند خواندن قنوت اگرچه در نوافل روز باشد، و همچنين سنّت است تطويل قنوت خصوصاً در نماز شب كه وقت آن وسيع است.
و از قنوتهاى مختصر كه سزاوار است كه در نماز واجب و سنّت خوانده شود اين دعاست: «الهيْ كَيْفَ ادْعُوْكَ وَقَدْ عَصَيْتُكَ وَكَيْفَ لا ادْعُوْكَ وَقَدْ عَرَفْتُ حُبَّكَ[٢] فيْ قَلْبيْ وَانْ كُنْتُ عاصِيًا، مَدَدْتُ الَيْكَ يَدًا بِالذُّنُوْبِ مَمْلُوَّة وَعَيْنًا بِالرَّجآءِ مَمْدُوْدَة، مَوْلايَ انْتَ
______________________________
[١]-
اقوى استحباب قنوت است در شفع نيز، اگرچه اولى اين است كه به قصد مطلق دعا
بجابياورد. (دهكردى، نخجوانى، يزدى)
* آن چه از اخبار اهل بيت : مستفاد است اين است كه وتر سه ركعت است، به جهت سهولت جايز است فصل دو ركعت از يك ركعت به تسليم، پس اگر وصل نمايد محلّ قنوت ركعت ثالثه است، و اگر فصل نمايد جايز است كه در ركعت دوم شفع قنوت بخواند، لكن معروف در ميان علماء اماميّه رضوان اللَّه عليهم وجوب فصل است، پس احتياط به فصل به تسليم ترك نشود. (كوهكمرهاى)
[١] رجوع شود به صفحه ١٣٣.
[٢] در نسخهها چنين است، وظاهراً« ... وَقَدْ عَرَفْتُكَ، حُبُّكَ ...» صحيح است.