آنكه آخر نماز در مكان غيرمباح يا در جامه غيرمباح واقع خواهد شد. و واجب [١] است كه چون خواهد كه به‌واسطه تلافى اذان و اقامت نماز را قطع كند قبل از قطع بگويد: «السَّلامُ عَلَيْكَ ايُّهَا النَّبِىُّ وَ رَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَكاتُه».

و هر گاه در اثناى اذان از مؤذّن حدثى سرزند سنّت است كه اذان را قطع كند و وضو بسازد واذان را ازآنجاكه قطع‌كرده [٢] به‌اتمام رساند ولازم نيست كه اذان را از سر گيرد.

امّا اگر در اثناى اقامت از مؤذّن حدثى واقع شود اقامت را از سر گيرد [٣].

و سنّت است كه مابين اذان و اقامت فاصله واقع شود به دو ركعت [٤] يا به يك سجده، يا به يك نشستن، يا به يك گام [٥] برداشتن، يا به گفتن: «سُبْحانَ اللَّهِ» يا «الْحَمْدُللَّهِ» و اگر فصل به سجده يا به نشستن كند در اثناى آن اين دعا بخواند: «اللَّهُمَّ اجْعَلَ قَلْبىْ بارًّا وَعَيْشى قارًّا وَرِزْقىْ دارًّا وَعَمَلىُ سارًّا، وَاجْعَلْنى عِنْدَ قَبْرِ رَسُوْلِكَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَالِه‌ مُسْتَقَرًّا وَقَرارًا» و در وقت نشستن نيز اين دعا بخواند: «سُبْحانَ مَنْ لا تَبْيدُ مَعالِمُهُ سُبْحانَ مَنْ لا يُنْسى‌ ذِكْرُهُ سُبْحانَ مَنْ لا يُخَيّبُ سآئِلُهُ سُبْحانَ مَنْ لَيْسَ لَهُ حاجِبٌ يُرْشى‌ وَلا ابْوابٌ يُغْشى‌ وَلا تَرْجُمانٌ يُناجى‌ سُبْحانَ مِنَ اخْتارَ لِنَفْسه‌ احْسَنَ الْاسْمآءِ سُبْحانَ مَنْ فَلَقَ الْبَحْرَ لِمُوسى‌ سُبْحانَ مَنْ لا يَزْدادُ عَلى‌ كَثْرَةِ الْعَطايا الّا كَرَمًا وَجُوْدًا

______________________________
[١]- قول به وجوب احوط است. (تويسركانى)

* بلكه اولى است، و همچنين است صلات بر نبى. (خراسانى)

* وجوب معلوم نيست. (دهكردى، يزدى)

* دليل معتبر بر وجوب نيست، اخبار وارده در اين مسأله مختلف است، جمعى از اصحاب مدّعى اجمال شده‌اند، اولى اين است كه در وقت اراده قطع صلاة بگويد: «اللّهمّ صلّ على محمّد و آله» و عدول بر نافله جايز نيست، چنانچه اگر عزم بر ترك كند بعد از التفات بر نسيان يا متردّداً بماند زمان معتدّ به بعد اراده قطع صلاة كند جايز نيست. (نخجوانى)

[٢] با عدم فوات موالات. (خراسانى)

[٣] لازم نيست، اگرچه افضل است. (خراسانى)

[٤] فصل دو ركعت در غير نماز مغرب. (خراسانى)

[٥] استحباب آن در غير منفرد معلوم نيست. (صدر)