جامع عباسی – ط جامعه مدرسین - شيخ بهائی؛ ساوجی، نظام بن حسین - الصفحة ١٣٧ - اما يازده امر واجب
دوم: حرفها را از مخارج مقرّره اخراج نمودن.
سوم: اعْراب الفاظ [١] و تشديد را ملاحظه كردن.
چهارم: موافق يكى از هفت قراءت مشهور [٢] خواندن، و لازم نيست كه از اوّل تا آخر بهيك قراءت بخواند، پس اگر بعضى را مثلًا به قراءت عاصم و بعضى را بهقراءت حمزه و بعضى را به قرءات باقى قُرّاء بخواند جايز است، بلكه سنّت است [٣] كه در قرآن خواندن التزام يك قراءت نكند.
پنجم: مقدّم داشتن فاتحه بر سوره، پس اگر به سهو سوره را مقدّم دارد نوبت ديگر بعد از فاتحه سوره را بخواند، و اگر عمداً سوره را مقدّم دارد نماز باطل است [٤].
ششم: آنكه در ميان الفاظ قراءت فاصله واقع نشود [٥] خواه سكوت طويل، و خواه به يك كلمه كه غير قرآن و دعا باشد. امّا فاصله به هريك از قرآن و دعا جايز
______________________________
[١]
يعنى تلفّظ نكند به غير اعراب كلمه، مثل اينكه مرفوع را منصوب بخواند، و مراد
دانستن اعراب نيست، وهم تلفّظ بهاعرابلازمنيست، اگر وقفكند بركلمه صحيحاست.
(مازندرانى)
[٢] بنابر احوط. (خراسانى، يزدى)
* بايد قرائت صحيح باشد به قواعد شرعيّه، پس اگر فرض شود خواندن كلمه به قواعد عربيّه صحيح است، لكن موافق يكى از قرائت سبع نيست ظاهراً مجزى باشد. (دهكردى)
* احوط ترك موافقت قرائت ابى جعفر و يعقوب و خلف است، چنانچه موافقت قرائت باقى نيز احوط است. (كوهكمرهاى)
[٣] سنّت بودن اين محلّ تأمّل است. (خراسانى)
[٤] اگر اكتفاء به آن نمايد، يا برگردد به عدم قصد امتثال امر، وإلّا باطل نيست على الاصحّ، به خصوص اگر اعراض نمايد از آن، اگر چه اعاده صلات احوط است. (خراسانى)
[٥] اين شرط قرائت بودن مشكل است، زيرا كه سكوت طويل اگر ماحى صورت صلات استنماز فاسد است، اگرنه ضرر به قرائت و ضرر به نماز ندارد و لفظ اگر كلام آدمى است مبطل نماز است و اگر سهو است ضرر به هيچ يك ندارد. (مازندرانى)
* اين شرط قرائت بودن مشكل است، زيرا كه سكوت طويل اگر ماحى صورت صلات است نماز فاسد است، اگر نه ضرر به قرائت ندارد، ضرر به نماز ندارد، و لفظ اگر كلام آدمى است عمداً مبطل نماز است، و اگر سهو است ضرر به هيچ يك ندارد مگر طورى شود كه انتظام قرائت و صدق قرائت بودن برود. (نخجوانى)