١٨ سوره كهف‌
در مكه نازل شده است به نام خداى بخشنده مهربان‌
١- (خداى تعالى ضمن آيه شريفه طريق حمد و ثنا را به بندگان خود تعليم فرموده تا بدانند كه چگونه او را ستايش و حمد و ثنا كنند فرمايد، چنين گوييد) حمد و ثنا سزاوار خدايى است كه به بنده خويش (محمد صلّى اللَّه عليه و آله) قرآن نازل كرده حلال و حرام را در آن براى مردم بيان نمود خداى تعالى در معنى قرآن انحراف و يا تناقض ننهاد
٢- بلكه قرآن را محكم و از هر جهت درست قرار داد كه هيچ عيب و نقصى در آن نباشد تا به وسيله آن پيغمبر ما كفار را از عذاب شديد كه نزد خداى تعالى است بترساند، و به مؤمنينى كه عمل صالح مى‌كنند بشارت بدهد در حقيقت براى آن مؤمنين نزد خداى تعالى اجر و ثواب نيكو است‌
٣- پاداشى كه هميشه بوده از آنها منقطع نمى‌شود.
٤- و همچنين با اين قرآن اشخاصى را كه گفتند خداى تعالى براى خود اولاد قرار داده است بترساند (مشركين گفتند خداى تعالى ملائكه را دختر خود قرار داده و نصارى گفتند عيسى را به فرزندى برداشته و يهوديان عزير را به فرزندى خدا نسبت مى‌دادند).
٥- به داشتن اولاد خداوند تعالى، آنها و آبايشان علم و اطلاعى ندارند به ظن و گمان سخن مى‌گويند اگر علم مى‌داشتند هر آينه به خداوند تعالى اولاد اسناد نمى‌دادند، چه سخن بزرگ تعجب آورى است (نسبت دادن اولاد به خدا) كه از دهان آنها بيرون مى‌آيد؟
چگونه جرأت كرده چنين سخنى مى‌گويند (اغلب از اوقات بنا به وسوسه شيطان مطالبى از قلب انسان خطور مى‌كند ولى از آشكار كردن آن حيا مى‌نمايد ولى اين قبيل مردم چه بى‌حيا هستند كه چنين سخنان قبيح را به زبان مى‌آورند) اين سخن را جز به دروغ نمى‌گويند. (دروغ به سخنى گفته مى‌شود كه مطابق واقع نشود خداوند تعالى در حقيقت واقع اولاد ندارد از اين جهت اين سخن آنها دروغ است).
٦- (يا محمد) اگر طايفه قريش به اين قرآن ايمان نياورند از عدم ايمان آنها شايد تو از شدت غم و غصه نفس خويش را هلاك خواهى كرد كه چرا به تو و به قرآن ايمان نمى‌آورند.
٧- در حقيقت ما اشياء روى زمين را براى اهل زمين زينت قرار داديم تا اين كه به سبب آن زينت آنها را امتحان كنيم و بر خودشان معلوم شود كه عمل كدام يك نيكوتر است و كداميك به خداوند تعالى اطاعت كرده و به نعمتهاى او شاكر مى‌شوند.
٨- (يا محمد) بعد از آن كه آن زينتها را روى زمين قرار داديم در حقيقت (روز قيامت) آنها را از روى زمين زايل كرده حيوانات را هلاك و نباتات و درختان را خشكانيده روى زمين را خالى و خشك قرار مى‌دهيم.
٩- (يا محمد) آيا تو گمان دارى كه احوال صاحبان كهف و رقيم از جمله آيات ما تعجب آور بوده است تعجب آورتر از آن (چنان كه قبلا ذكر شد) محو كردن زينت روى زمين در روز قيامت مى‌باشد كه آن را خشك و خالى مى‌كنيم.
[توضيح: احوال اصحاب كهف در تواريخ به اقوال مختلفه ذكر شده است حاصل آنها به اختصار اينجا ذكر مى‌شود مدتى بعد از عيسى ابن مريم عليه السّلام در مملكت روم (كه فعلا به نام ايتاليا مشهور است) دين مسيح منتشر شده مردم به عبادت خداوند تعالى ميل و رغبت كردند و مدتها در اطاعت خدا بودند تا اين كه ميان آنها پادشاهان فاسق و فاجرى به ظهور رسيده مردم را از عبادت خداى يكتا باز داشته به لهو و لعب و معصيت وادار نمودند از جمله (دقيانوس) نام پادشاه روم صاحب تاج و تخت گرديد رعيت را به بت‌پرستى و معصيت دعوت نمود چند نفر از بزرگان كه اهل ايمان بودند دعوت او را قبول نكرده در دين و مذهب خود پايدار ماندند بعد از آن از قهر و غضب دقيانوس خوف كرده مقدارى وجه براى مخارج خود برداشته پنهانى از شهر خارج شده هجرت نمودند، بين راه به چوپانى رسيدند، چوپان نيز با آنها همراه شد سگ چوپان از صاحب خود جدا نشده عقب سر آنها رفت آنها به چوپان گفتند تو اين سگ را برگردان از صداى سگ به محل اختفاى ما پى خواهند برد چوپان هر چه سگ را زد و از خود راند آن سگ برنگشت آخر الامر ناچار مانده از سگ دست برداشتند و به راه رفتن ادامه دادند در آن حوالى به كوهى رسيدند در آن كوه غار وسيعى بود داخل آن غار شده متحصن گشتند خداوند تعالى به قدرت كامله خود آنها را خوابانيده چندين سال در حال خواب بدنهاى آنها مانده و از پوسيدن محفوظ نمود. دقيانوس هلاك شده چندين پادشاه بعد از او به سلطنت رسيده و از بين رفتند تا اين كه به مملكت روم پادشاه عادل و صالحى صاحب اختيار شد در زمان او درباره قيامت و رجعت انسان بين مردم اختلاف شد آن پادشاه عبادت كرده از خداوند تعالى براى رفع اختلاف بين مردم داشتن حقيقت چاره جويى نمود، اراده و مشيت الهى بر اين شد كه بر اين پادشاه علامتى ظاهر سازد اصحاب كهف را از خواب بيدار نمود و سگ آنها هم كه دم غار خوابيده بود از خواب بيدار شد اصحاب كهف به همديگر نظر كردند بعد از سلام و صحبت از تغيير حال يكديگر تعجب نمودند، لباسشان ضايع شده رنگ صورتهاشان تغيير يافته موها و ناخنهاشان بلند شده بود، گفتند مگر ما چقدر خوابيده‌ايم يكى گفت يك روز ديگرى گفت نيم روز آن يكى به وضعيت خودشان نگريسته گفت خداوند تعالى مى‌داند كه چقدر خواب بوده‌ايم بعد از آن يك نفر به شهر فرستادند تا براى آنها طعامى بياورد گفت دقت كن كه طعام پاك و پاكيزه باشد زيرا در زمان دقيانوس هيچ كس از نجاست پرهيز نمى‌كرد آنها به اعتقاد اين كه دقيانوس پادشاه است براى طعام سفارش كرده و جهت اختفاى خودش اصرار بيشتر نمودند آن شخص حركت كرد در نزديكهاى شهر همه چيز را متغير ديد بعد از آن به شهر داخل شده به هر طرف كه رفت ديد بازار و دكان و مردم همه تغيير يافته‌اند و ديد كه مردم كنجكاوانه او را مى‌نگرند ترسيد كه مبادا او را بشناسند و به دقيانوس خبر بدهند مضطربانه براى خريدن طعام به دكانى رسيد پول در آورده به صاحب دكان داد دكان دار بعد از گرفتن پول به دقت آن را بررسى نمود آن شخص نيز به دقت او تعجب مى‌كرد بعد دكان‌دار پرسيد كه اين پول را از كجا آورده‌اى گفت اين پول رايج اين شهر است دكان دار گفت چه مى‌گويى اين سكه دقيانوس است و از دقيانوس چند صد سال گذشته است به شنيدن اين سخن مؤمن متحير ماند دكان دار گفت اگر خزينه پيدا كرده‌اى بيا با هم شريك شويم و آن را قسمت كنيم آن شخص قسم خورد، گفت كه من خزينه پيدا نكرده‌ام دكان دار ديد كه سرى در اين امر نهفته است به حكومت خبر داد آن شخص را به حكومت بردند وقت بردنش به نزد حكومت ترسيد كه مبادا دقيانوس پادشاه باشد اما از علائم تغيير يافتن اعضاء حكومت تعجب مى‌كرد او