مى‌دانيم كه آنها چگونه گوش مى‌دهند؛ آنها به تو گوش نمى‌دهند بلكه در موقع قرائت قرآن تو را استهزاء كرده به آنهايى كه لغو مى‌گويند گوش مى‌دهند (يا محمد) به سخنان پنهانى اشخاص ظالمى كه با هم به طور نجوى سخن مى‌گويند ما عالم هستيم.
(وليد بن مغيره و تابعين او) مى‌گويند كه به كى تابع خواهيد شد؟ اگر به اين (محمد) تابع شويد به شخص مسحور و ديوانه‌اى تابع مى‌شويد.
٤٨- بنگر (محمد) طايفه (احمق) قريش براى تو چه مثلهايى مى‌زنند (گاهى تو را مجنون و ساحر و گاهى شاعر و كاهن مى‌گويند) و حال آن كه هيچ يك از اين صفات را از تو نديده‌اند، در تمام اين امثال به ضلالت افتاده و قادر به پيدا كردن راه حق نشده‌اند و لذا در وادى ضلالت متحير و سرگردان مانده‌اند.
٤٩- (يا محمد) مشركين گفتند آيا بعد از مرگ ما و ريختن گوشت بدن و استخوانها و پوسيدن و خاك شدن و تلاشى بدن، چگونه باز دوباره مبعوث شده زنده مى‌شويم آيا دوباره مبعوث شده زنده خواهيم بود؟
[توضيح: مشركين دوباره زنده شدن را امر بعيد مى‌دانستند خداوند تعالى ضمن آيه كريمه زير نظر آنها را رد كرده فرمايد:] ٥٠- در جواب آنها بگو (يا محمد) بعد از مرگ در استحكام مثلا مثل سنگ يا آهن باشيد
٥١- يا آفريده شده باشيد از آن چيزهايى كه خيلى بزرگ خيال مى‌كنيد باز به دوباره زنده كردن شما قدرت داريم (يا محمد) به تو مى‌گويند كيست كه ما را دوباره زنده مى‌كند، بگو آن كه دفعه اول شما را از عدم به وجود آورده (يا محمد) در موقع گفتن اين سخنان در مقام استهزاء و تعجب سرهاى خود را حركت مى‌دهند (يعنى اين چه حرفى است) باز در مقام استهزاء مى‌گويند روز قيامت كى خواهد بود تا بعد از مرگ دوباره زنده شويم (يا محمد) در جواب آنها بگو اميدواريم كه آن روز نزديك باشد اگر چه شما آن را دور مى‌پنداريد.
٥٢- آن روزى كه (روز قيامت) خداوند تعالى شما را از قبر بخواند شما هم دعوت خداوند تعالى را با حمد و ستايش وى اجابت نموده حيات پيدا كرده از قبر خارج مى‌شويد، در آن مقام براى هيچ كس سرپيچى از اطاعت خداوند تعالى ممكن نمى‌شود، بعد از ديدن هول و عذاب روز قيامت مدت زندگانى دنيا را كوتاه شمرده گمان مى‌كنيد كه در دنيا زمان اندكى توقف كرده‌ايد دنيا به نظرتان حقير شده پشيمان مى‌شويد كه چرا در دنيا زمان اندكى توقف كرده‌ايد دنيا به نظرتان حقير شده پشيمان مى‌شويد كه چرا در دنيا عمل خير نكرده به پيغمبر و قرآن ايمان نياورديد.
٥٣- (يا محمد) به بندگان مؤمن من بگو وقتى كه خواستند با مشركين سخن گفته آنها را به سوى اسلام دعوت كنند به سخنان نيكو و پاكيزه تكلم كرده نصيحت كنند، در حقيقت شيطان ميان شما فساد و عداوت بر مى‌انگيزد، شيطان براى انسان دشمن بزرگ و آشكار مى‌باشد اطاعت او نكرده با حسن خلق رفتار كنيد، بلكه مشركين متمايل شده داخل دين اسلام شوند.
٥٤- مؤمنين به مشركين چنين گويند كه اى مشركين پروردگار شما خداوند تعالى به احوال شما از خودتان داناتر است. اگر خداوند تعالى بخواهد به شما رحم كرده بخشد يا اين كه عذاب كند (نگويند كه شما مشركين اهل جهنم بوده و در عذاب خواهيد بود از اين سخنان كراهت پيدا كرده از دخول به اسلام متنفر مى‌شوند البته امر آنها با خداوند تعالى است) (يا محمد) براى تو هم از امر آنها هيچ چيزى نيست. (يا محمد) تو را وكيل به امور مردم نفرستاده‌ايم تا اختيار تمام امور آنها با تو شده آنها را به جبر و قهر داخل اسلام كنى، فقط تو را بشير و ترساننده فرستاده‌ايم، خود و اصحابت با مشركين به نيكى رفتار كرده به اذيتشان متحمل باش.
٥٥- (يا محمد) پروردگار تو، به مخلوق آسمانها و زمين و احوال و مقدار آنها و اين كه هر شخص به چه كارى و به چه عملى لياقت دارد و چه كسى به پيغمبرى لايق مى‌باشد، به همه اين چيزها عالم مى‌باشد، شخص لايقى را از بين شما انتخاب نموده به شما پيغمبر مى‌فرستد و به سبب عالم بودن به احوال جميع موجودات بعضى از پيغمبران را به بعض ديگر تفضيل و برترى داديم به داود پيغمبر مثل زبور كتابى داديم (در اين كتاب آياتى كه مشتمل حمد و ثنا و مناجات خداوند تعالى است درج شده است).
٥٦- (اهل مكه به قحطى و گرسنگى مبتلا گشتند نزد رسول اكرم آمده تضرع و تقاضا نمودند كه رسول خدا دعا كند تا بلا رفع گردد خداوند تعالى در جواب آنها مى‌فرمايد (يا محمد) در جواب مشركين بگو، شما خودتان آن بتهايى را كه غير از خداوند تعالى خدا گمان مى‌كنيد بخوانيد آيا مى‌توانند كمك كرده و اين بلاها را از شما رفع كنند؟ هيچ وقت به رفع اين بلا از شما قادر نبوده و نمى‌توانند آن را از طايفه شما به طايفه ديگر ببرند و به هيچ چيز مالك نيستند.
٥٧- معبودانى كه غير از خداوند تعالى مشركين آنها را خوانده عبادت مى‌كنند خودشان طلب وسيله‌اى مى‌كنند كه كدامين به خداوند تعالى نزديك‌تر شوند، آن معبودان به رحمت الهى اميدوارند و از عذابش خوف دارند (احوال معبودانى كه آنها عبادت مى‌كنند از اين قبيل است چگونه ممكن است كه خداوند تعالى را ترك كرده به آن معبودان ستايش كنند در حالى كه معبودان از ستايش ايشان بيزارند) (يا محمد) ترس از عذاب پروردگار تو، به هر كه شايسته‌تر است لايق و سزاوار است (ملائكه مقربين و انبياء مرسلين) بايد همه‌شان حذر كنند.