٢٤- مؤمنين از طرف خداوند تعالى هدايت شده، به آنها سخن پاكيزه الهام مى‌شود اهل جنت اين سخن را مى‌گويند «الحمد الذى صدقنا وعده» بعد از آن به بهشت، راه پسنديده خداوند تعالى هدايت شده به جنت داخل مى‌شوند.
٢٥- در حقيقت كفار و مشركين (اهل مكه) مردم را از راه دين خدا و دخول به مسجد الحرام و عبادت كردن در آنجا مانع دشه و اين را از براى خود عادت قرار داده‌اند؛ در حالى كه ما مسجد الحرام را براى تمام آدميان عبادتگاه قرار داده‌ايم براى دخول به آنجا اشخاص ساكن مكه و اطراف و ساير بلاد برابرند مسجد الحرام و كعبه براى عبادت جميع خلايق مساوى است مشركين براى دخول مؤمنين حق ممانعت ندارند.
٢٦- هر كه از عدالت منحرف شده و به خلق ستم كند و مردم را از دخول به مسجد الحرام مانع شود به او ما، در قيامت از عذاب اذيت دهنده خودمان مى‌چشانيم.
٢٧- (يا محمد) به ياد آور زمانى را كه سرزمين كعبه را براى ابراهيم مرجع و محل بازگشت قرار داديم تا از شام به آنجا برگردد كعبه را بنا نمايد، بعد از اتمام كعبه او را خطاب كرده گفتيم اى ابراهيم اين كعبه خانه عبادت است اينجا منحصرا به من عبادت كن هيچ چيز به من شريك قرار نده (حضرت ابراهيم در شانزده سالگى مردم را از شرك نهى فرمود در موقع ساختن كعبه سنش افزونتر بوده و معلوم است كه هيچ گاه به خداوند تعالى شريك قرار نمى‌داد خطاب و مقصود آيه شريفه براى راهنماى جهانيان به سوى توحيد مى‌باشد تا هيچ كس به ذات احديت شريك قرار ندهد) اى ابراهيم خانه مرا (كعبه) براى طواف كنندگان و عبادت كنندگان و ركوع و سجود كنندگان از بتها و از هر گونه اشياء نجس پاك و تميز نگهدار.
٢٨- (يا ابراهيم) به مردم به طريق عرف اعلام كن تا به سوى حج بيايند (اگر چه) پياده يا اين كه به شتران لاغر سوار شده به طرف تو به حج بيايند، آن شتران ضعيف حامل حاجيان شده از هر راه دورى به زيارت كعبه مى‌آيند.
٢٩- تا مردم به زيارت كعبه بيايند و به منافع دنيوى و اخروى كه در حج قرار داده شده حاضر شده منتفع شوند، بعد از ورود به مكه و طواف سعى به منى رفته آنجا قربانى ذبح كرده و نام خدا را در روزهاى (دهم، يازدهم، دوازدهم و سيزدهم ذى الحجه) بر آنچه به آنها خداوند تعالى از چهار پايان روزى داده است ذكر كنند، اى كسانى كه در منى قربانى كرده‌ايد از گوشت قربانى بخوريد و به هر كه محتاج و فقير است از گوشت آن بدهيد (اهالى دوره جاهليت از خوردن گوشت قربانى اجتناب مى‌كردند از اين جهت خداوند تعالى در قرآن شريف استحباب خوردن آن را بيان مى‌فرمايد).
سپس بعد از قربانى در منى سر تراشيده و شارب و ناخنها و موى عانه و زير بغل را زايل ساخته بدن را شسته از چرك پاك كنيد و اگر نذرهاى ديگرى نيز داشته باشند وفا كنند، بعد از آن به كعبه برگشته خانه قديم بيت اللَّه الحرام را كه در زمان (ابراهيم) قديم بنا شده طواف نمايند (طواف بعد از قربان را طواف حج مى‌گويند).
٣٠- اين است احكام حج كه بايد بدان عمل شود هر كس امورى را كه خداوند تعالى عزيز و محترم كرده بزرگ و محترم شمارد، و احترام آن را بجاى آورد البته براى او نزد پروردگارش بهتر است زيرا از اين تعظيم شعائر براى او نفع و خير عايد خواهد شد، گوشت (شتر و گاو و گوسفند و بز) به شما حلال شده هيچ چيز به شما حرام نيست مگر آن چيزهايى كه بعد از اين به شما خوانده خواهد شد (اين سوره در مكه نازل شد و ضمن آن بيان محرمات وعده شده است بعدا در مدينه سوره مائده نازل شده ضمن آيه چهارم محرمات بيان گرديده است) از عبادت بتهاى نجس و خبيث اجتناب كنيد، و از دروغ گفتن و شهادت دروغ دادن پرهيز كرده از عذاب خداوند تعالى بترسيد بايد از ساير اديان و مذاهب باطل به سوى خداوند تعالى ميل كرده به او شريك قرار ندهيد.
٣١- هر كه به خداوند تعالى شريك قرار دهد گويا آن شخص از