كرده رفت با مسافرين به كشتى پر سوار شد).
١٤١- همين كه يونس به كشتى سوار شد كشتى به تلاطم افتاده از جريان باز ماند (اعتقاد ناخدايان اين بود كه اگر در كشتى شخص قاچاق و گناهكارى. باشد كشتى از جريان باز مى‌ماند از اين جهت براى شناختن خاطى قرعه انداختند قرعه به نام يونس افتاد يونس مغلوب و ذليل شده از كثرت شرم و خجالت خود را به آب انداخت (و يا ناخدايان او را به آب انداختند).
١٤٢- به محض افتادن به دريا ماهى او را بلعيد در حالى كه (به سبب خروج از بين قوم) سزاوار ملامت بود.
١٤٣- (يا محمد) اگر يونس در شكم ماهى ما را ذكر نكرده تنزيه و تقديس نمى‌نمود (يعنى ذكر لا إِلهَ إِلَّا أَنْتَ سُبْحانَكَ إِنِّي كُنْتُ مِنَ الظَّالِمِينَ) را كه در سوره انبياء ذكر شد نمى‌گفت.
١٤٤- هر آينه البته در شكم ماهى تا روز قيامت مانده و براى او «شكم ماهى» قبر مى‌شد.
١٤٥- (يا محمد) اراده ما بر خروج يونس از شكم ماهى علاقه گرفته او را از شكم ماهى خارج نموده در حالى كه بدن او به سبب ماندن در شكم ماهى عليل شده بود او را در صحراى بى‌آب و علفى انداختيم.
١٤٦- لطف و رحمت ما شامل حال يونس شده در همان صحراى خالى براى او درخت كدو رويانيديم تا در سايه آن آرام شده بدنش از حرارت آفتاب سلامت بماند. (به سبب خارهاى درخت كدو مگس روى آن نمى‌نشيند به سبب عليل شدن بدن يونس در شكم ماهى خداوند تعالى درخت كدو را بر او سايبان قرار داد تا ضمنا از اذيت مگس آسوده باشد) درباره بلعيده شدن يونس و خارج شدن او از شكم ماهى سخنان بسيار و اخبار و روايات مختلف نقل شده كه به هيچ يك نمى‌توان اعتماد نموده فقط به كلام احديت كه فرموده يونس را ماهى بلعيده و در كنار درخت كدويى در صحرا خارج شده بايد اعتقاد نمود.
١٤٧- (يا محمد) بعد از نجات يونس از دريا او را به جماعت كه (جماعت نينوا) تعداد آنها صد هزار و يا بيشتر بود پيغمبر فرستاديم.
١٤٨- يونس براى دعوت آنها رفته همه‌شان ايمان آوردند ما هم تا اتمام اجلشان در دنيا به آنها لذت داديم و به نحو خوش در جهان گذران كرده به رسيدن موعد معين به طرف ما برگشتند.
١٤٩- (يا محمد) مشركين از احوال پيغمبران عبرت نگرفته به توحيد خداوند تعالى قائل نمى‌گردند چيزهاى قبيح را به خداوند تعالى نسبت مى‌دهند از آنها سؤال كن آيا براى پروردگار تو خداوند تعالى حصه دختران بوده براى ايشان حصه پسران هست (اعراب دختر را نهايت قبيح مى‌دانستند مى‌گفتند فرشتگان دخترند و آنها مال خداوند تعالى هستند پسران مال ما است از اين جهت بزرگان عرب دختران خود را به قتل مى‌رساندند).
١٥٠- (يا محمد) آيا موقع خلق ملائكه مشركين حاضر بودند و مى‌ديدند كه ما ملائكه را مؤنث (ماده) خلق كرديم؟ از اين جهت مى‌گويند كه ملائكه‌ها دختران خداوند تعالى هستند؟.
١٥١- (يا محمد) با خبر باش يكى از بزرگترين دروغها و بهتانهاى مشركين اين است كه مى‌گويند
١٥٢- خداوند اولاد داشته (يا محمد) آنها در سخن خود دروغگويند خداوند تعالى اولاد ندارد.
١٥٣- اولا، خداوند تعالى داراى فرزندى اعم از دختر يا پسر نيست، و ثانيا اگر اولادى باشد چه شده كه دختران را بر پسران اختيار نموده پسر را به شما داده دختر را براى خود نگهدارد اگر پسر بهتر از دختر باشد دليل ندارد پسر را به شما بدهد و دختر را خود بردارد (اين سخنان سخيف و احمقانه را ترك نمى‌كنيد؟).
١٥٤- اى مشركين به شما چه شده كه چنين قضاوت ناصحيح مى‌كنيد.
١٥٥- آيا متذكر نشده از خواب غفلت بيدار نمى‌شويد؟ تا چنين سخنان خبيث را ترك كنيد.
١٥٦- اى مشركين آيا براى دختر بودن ملائكه دليل ظاهر و آشكار ثبت شده در كاغذى داريد؟
١٥٧- اگر راستگو هستيد كاغذى را كه دليل شما در آن ثبت شده بياوريد تا گفته شما در اين ادعا كه ملائكه دختران ما هستند معلوم شود.
١٥٨- (يا محمد) سفاهت مشركين را ببين كه بين ملائكه و خداوند تعالى جنسيت قرار داده ملائكه را براى ما دختر مى‌گويند و حال آن كه خود ملائكه مى‌دانند كه مشركين در سخن خود كاذب بوده روز قيامت در جهنم حاضر خواهند بود.
١٥٩- خداوند تعالى از آنچه مشركين گفته و وصف مى‌كنند پاك و منزه است.
١٦٠- تمام مشركين به جهنم خواهند رفت مگر بندگانى كه دين و ايمان خود را براى خداوند تعالى خالص كرده‌اند اينها از عذاب نجات يافته داخل بهشت خواهند شد.
١٦١- اى مشركين شما و بتانى كه مى‌پرستيد.
١٦٢- هيچ كس را نمى‌توانيد به ضد خداوند تعالى به فتنه و ضلالت بيندازيد.
١٦٣- مگر اشخاصى را كه به سبب خباثتشان داخل جهنم خواهند شد. چنين مردم را شما در ضلالتشان ثابت و برقرار مى‌كنيد.
١٦٤- شما نوع بشر از عبادت به ما كبر و غرور كرده ملائكه را دختر مى‌گوئيد اما ملائكه هر يك مقام و مرتبه خود را دانسته چنين مى‌گويند هيچ يك از ما ملائكه نيست مگر اين كه براى او در عبادت و بندگى مقام معينى هست از آن مقام نمى‌توانيم تجاوز كنيم.
١٦٥- در حقيقت ما صف كشيده براى عبادت در حضور خداوند