مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ١٩٠ - راجع به معنای غِناء ممدوداً
و بالجملة: لا یُستفاد من الجمع بین الأخبار إلّا حلّیّة الغناء فی نفسه، و الحرام عنوان الزّور و اللّهو و الباطل و اللَّعب. غایةُ الأمر: أنّ الشیخ (ره) ادّعی تلازمه مع اللّهو، و نحن نخالفه؛ فنزاعنا معه صغرویٌّ، و العرب بالباب.[١] نعم، علی فرض لهویّة غناء المغنّیة فی الأعراس، لابدّ من الذّهاب إلی حلّیّته؛ تخصیصًا للأخبار الثلاثة الواردة عن أبیبصیر.
راجع به معنای غِناء ممدوداً
در لسان العرب در مادّه غنا آورده است که:
«و فی حدیث الجمعة: ”مَن استغنی بلهوٍ أو تجارةٍ، استغنی اللهُ عنه، و الله غنیٌّ حمیدٌ.“ أی: اطَّرَحه الله و رمی به من عینه، فِعلَ مَن استغنی عن الشّیء، فلم یَلتفت الیه. و قیل: ”جَزاه جزاءَ استغنائه عنها؛ کقوله تعالی: (نَسُوا اللَّهَ فَنَسِيَهُمْ).[٢]“
و قد غَنِیَ به عنه غُنیةً و أغناه الله و قد غَنِیَ غِنیً و استغنی و اغتَنی و تَغانی و تَغَنّی فهو غَنِیٌّ. و فی الحدیث: ”لیس منّا مَن لم یَتغَنَّ بالقرآن.“ و قال أبوعُبَید: ”کان سفیانبن عُیَینةَ یقول: لیس منّا من لم یستغن بالقرآن عن غیره و لم یذهب به إلی الصّوت.“ قال أبوعبید: ”و هذا جائزٌ فاشٍ فی کلام العرب. تقول: تَغَنَّیتُ تَغَنّیًا بمعنی: استغنیتُ و تغانیتُ تغانیًا أیضًا.“ قال الأعشی:
|
و کنتُ امْرَءًا زَمَنًا بالعِراق |
عَفِیفَ المُناخِ طَویلَ التَّغَنِّ |
یریدُ الاستغناءَ. و قیل: ”أراد مَن لم یجهر بالقراءة.“
[١]. ضرب المثل است برای جایی که میخواهند به قول و روایت عرب استشهاد کنند؛ و از قول کسائی در قضیّۀ زنبوریّه و بحث بین او و سیبویه أخذ شده است که کسائی در استشهاد به قول خود گفت: «العرب بالباب فسأله!» (محقّق)
[٢]. سوره التوبة (٩) آیه ٦٧.