[توضيح: بعد از نزول آيه شريفه فوق مسلمين از تقسيم غنيمت و فديه مأخوذ دست نگه داشته و از تصرف آن خوف كردند بعد از آن آيه شريفه زير نازل شد.] ٦٩- اى مؤمنين نبايد فديه اخذ مى‌كرديد الحال كه اخذ كرده‌ايد از آنچه غنيمت گرفته‌ايد به طور حلال و پاكيزه بخوريد از خداوند تعالى بترسيد. بعد از اين بى‌اذن به هيچ عملى اقدام نكنيد اين عملتان را خداوند تعالى به شما بخشيد در حقيقت خداوند تعالى توبه كنندگان را بخشنده رحم كننده است.
٧٠- اى پيغمبر به اسرايى كه در دست شما مسلمين هستند بگو (هنوز آنها را مرخص نكرده بودند) اگر خداوند تعالى در قلب شما نيت پاك و ايمان خالص مشاهده كند (يعنى اگر شما داخل ايمان شده قلبتان را از شرك پاك كنيد) بهتر از فديه‌اى كه از شما گرفته‌اند هم در دنيا و هم در آخرت به شما عطا مى‌فرمايد گناهان گذشته را هم مى‌بخشد آنهايى را كه از شرك برگشته قبول ايمان كنند خداوند تعالى بخشنده رحم كننده است. (عباس عموى رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله را به حضور آوردند عرض كرد يا رسول اللَّه من مسلمانم ولى مرا به زور و جبر به جنگ آورده‌اند فرمود اگر اين حرف صحيح باشد خداوند تعالى به تو جزاى خير بدهد ولى به ظاهر عليه ما اقدام كرده‌اى (چند نفر از مشركين در جنگ بدر بوده‌اند كه هر روز يكى از آنها غذاى قشون را مى‌داد عباس هم يكى از آنها بود) رسول خدا فرمود اى عمو بايد براى خود و عقيل و برادر ديگرت (حرث بن نوفل) فديه بدهى فديه اين دو نفر را تو بايد بدهى زيرا آنها چيزى ندارند. عباس گفت يا محمد مى‌خواهى مرا فقير كنى از قريش سؤال كنم، من از مال دنيا چيزى ندارم. فرمود چه شد آن طلاها كه موقع عزيمت به بدر به عيالت أم الفضل داده گفتى كه نمى‌دانم در اين سفر به من چه مى‌رسد اگر مقتول شدم اين طلاها از تو و فرزندان تو است (أم الفضل عيال عباس و غلام او ابو رافع موقع اقامت رسول اكرم صلّى اللَّه عليه و آله در مكه ايمان آورده بودند) عباس گفت تو از كجا فهميدى، رسول خدا فرمود خداوند تعالى به من خبر داد، عباس گفت من شهادت مى‌دهم تو راست مى‌گويى خداوند تعالى واحد و بى‌شريك است و تو هم پيغمبر او هستى و اللَّه نيمه شب در تاريكى طلاها را به أم الفضل دادم من در امر تو مشكوك بودم ولى الحال از شك خارج شدم عباس فديه سه نفر را داده قبول اسلام كرد بعد از آن خداوند تعالى او را صاحب دولت نمود.
٧١- يا محمد اگر مشركين اسير كه مسلمان مى‌شوند در صدد باشند كه به تو خيانت كنند، حقيقتا آنها قبل از اين هم به خداوند تعالى خيانت كرده مشرك گشتند، خداوند تعالى بر آنها تسلط يافته آنها را ذليل نموده بعد از اين هم به آنها تسلط پيدا مى‌كنى از آنها خوف نكن خداوند تعالى بر باطن آنها عالم است از روى حكمت آنها را ذليل كننده است.
٧٢- در حقيقت اشخاصى كه ايمان آورده (از مكه به مدينه هجرت كرده) از اموال خود گذشتند، و به مالها و جانهاى خود در راه خداوند تعالى جهاد نمودند و اشخاصى كه بر مهاجرين منزل داده و كمك نمودند (اهل مدينه «انصار») اشخاص مذكور (مهاجر و انصار) دوست و كمك هم هستند البته بايد همديگر را دوست داشته كمك باشند (كفار را و لو از اقرباى نزديك باشند بايد ترك كنند) اما اشخاصى كه ايمان آورده هجرت نكرده‌اند براى شما مسلمين لازم نيست كه آنها را دوست گرفته محبت كنيد تا به طرف شما هجرت كنند (بزرگترين شرط ايمان مهاجرت از دار الكفر به دار الايمان است ايمان آنهايى كه در دار الكفر بمانند ناقص است) لكن ايمان آورندگان غير مهاجر اگر از شما درباره دين كمك بخواهند (وقتى كه از كفار بر دينشان ضررى برسد) در اين صورت كمك كردن بر آنها به شما واجب است مگر اين كه استعانت بر عليه جماعتى (اهل كتاب) باشد كه با شما مؤمنين عهد و ميثاق بسته‌اند در آن صورت كمك بر آنها لازم نيست زيرا وفا به عهد مهم و اهميت آن در مورد مؤمنين غير مهاجر بيشتر است، خداوند تعالى تمام اعمال شما را مى‌بيند مبادا درباره مؤمنين غير مهاجر به متعاهدين اهل كتاب اذيت بكنيد.
٧٣- اشخاصى كه در كفر خود ثابت قدم شده‌اند بعضيشان دوست همديگر بوده و كمك هم مى‌باشند، شما مؤمنين دوستان آنها نيستيد، اگر شما مؤمنين به احكامى كه امر كرده‌ام عمل نكرده از اطاعت خارج شويد هر آينه روى زمين فتنه و فساد بزرگ ظاهر مى‌شود (براى شما مسلمين، مشركين مكر و حيله كرده خود را دوست شما قرار داده بعد از آن ناگهان مكر و حيله خود را ظاهر ساخته شما را مبتلا مى‌سازند ولى اگر شما مسلمين متحد شديد هيچ كس نمى‌تواند به شما اذيت كند و به تمام دشمنان غالب مى‌شويد).
٧٤- اشخاصى كه ايمان آورده مهاجرت نموده در راه خداوند تعالى جهاد نمودند و اشخاصى كه به مهاجرين منزل داده كمك كردند (انصار) به حقيقت اهل ايمانند براى آنها نزد خداوند تعالى بخشودگى بوده و روزى‌هاى نيك آماده است.
٧٥- اشخاصى كه بعد از ايمان شما مهاجرين اوليه ايمان آوردند و بعد از شما هجرت كرده با شما در راه خداوند تعالى جهاد نمودند آنها نيز از شما هستند خير آنها خير شما بوده و ضرر آنها ضرر شما مى‌باشد اگر چه شما مؤمنين در حكم نفس واحد هستيد اما تصور نشود كه در موقع مرگ از همديگر ارث مى‌بريد بلكه درباره ارث حكم خدا چنين است: اقرباى آنهايى كه در بين آنها نسب هست در