وأمّا مَنفعةُ هذاالعلمِ، فيجبُ أن تكونَ قد وقفتَ فى العلومِ الَّتى قبلَ هذا على أَنَّ الفرقَ بين النّافعِ وبين الخيرِ ماهو، وأَنّ الفرقَ بين الضارّ وبين الشرِّ ماهو، وأَنّ النافعَ هو السببُ المُوصلُ بذاته الى الخير، والمنفعةُ هى المعنى الّذِى يُوصَل به من الشّرِّ إلى الخيرِ.

‌

فصل سوم

در منفعت اين علم و مرتبه و اسم آن است

‌‌ «و اما منفعت اين علم، بايد در علوم قبلى آگاه شده باشى كه فرق بين نافع و خير چيست و فرق بين ضارّ و شرّ چيست و [آگاه باشى] كه نافع همان سببى است كه ذاتاً به خير مى‌رساند و منفعت همان معنايى است كه بوسيله آن از شرّ به خير مى‌رسيم.»

‌‌ در دو فصل گذشته درباره موضوع فلسفه مطالبى گفته شد و بدين نتيجه رسيديم كه موضوع فلسفه «موجود بما هو موجود» يا «موجود على الاطلاق» است. پرداختن به موضوع علم در واقع بررسى يكى از رؤوس ثمانيه است كه در ابتداء كتب قدماء مى‌آمده است. در اين فصل شيخ بر آن است تا به بررسى «منفعت فلسفه»، «مرتبه آن» و «اسم آن» بپردازد كه اين سه امر، سه تاى ديگر از رؤوس ثمانيه بحساب مى‌آيند.

معناى منفعت و نافع

‌‌ ابتداء شيخ به مفهوم «منفعت» اشاره دارد. ايشان مى‌گويد: بايد در علوم قبلى بر تفاوت بين «نافع» و «خير» و همچنين فرق ميان «ضار» و «شرّ» آگاه شده باشى. آن تفاوت اين بود كه «نافع» سببى است كه ذاتاً ما را به «خير» مى‌رساند و «منفعت» معنايى است كه از فرايند ايصال از شرّ به خير، انتزاع مى‌شود.

‌‌