شرح الهيات شفاء - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٢٣٣ - فهرست ابواب و فصول فلسفه
وماذا تكونُ حالُ النَّفسِ الإِنسانيّةِ إِذَا انقطعت العلاقةُ بينَها وبينَ الطَّبيعةِ، وأَىُّ مرتبة تكونُ مرتبَةُ وجودِها. وندلُّ فيما بينَ ذلكَ على جلالةِ قدرِ النُّبوّةِ ووجوبِ طاعتِها. وأَنَّها واجبةٌ من عندِاللّهِ، وعلى الأَخلاقِ والأَعمالِ الَّتى تحتاجُ اليها النُّفوسُ الإِنسانيّةُ مع الحكمةِ فى أَن يكونَ لها السَّعادةُ الأُخرويّةُ ونعرِّفُ أَصنافَ السَّعاداتِ.
فإِذا بلغْنا هذَا المبلغَ ختمْنا كتابَنا هذَا، وَاللّهُ المستعانُ به على ذلكَ.
«و [تبيين خواهيم كرد] كه حال نفس هنگامى كه رابطه بين او و طبيعت قطع مىشود چگونه خواهد بود و مرتبه وجودش چه مرتبهاى خواهد بود. در اين ميانه جلالت قدر نبوّت و وجوب اطاعت از نبىّ را بيان خواهيم كرد و اينكه نبوّت از جانب خدا واجب است و [بررسى مىكنيم]اخلاق و اعمالى را كه همه نفوس انسانى علاوه بر حكمت بدان نياز دارند اگر بخواهند به سعادت اخروى برسند، و نيز اصناف سعادت را تعريف خواهيم كرد.
وقتى بدينجا رسيديم اين كتابمان را ختم مىكنيم. و از خدا بر اين كار استعانت مىجوييم.»
اشاره به بحث از احوال نفس بعد از مرگ و بحث از نبوّت
شيخ در اينجا مباحثى را مطرح كرده كه معمولا در كتابهاى فلسفى ذكر نمىشوند. در واقع اين مسائلْ امورى هستند كه ايشان با توجه به گرايشهاى اسلامى بر مباحث فلسفه اولى افزوده است مثل بحث معاد و نبوت[١] وگرنه بحث از اهميت نبوت، ضرورت اطاعت از نبى، ضرورت بعثت انبياء و امثال اينها از مباحث فلسفى به شمار نمىروند.
وى مىگويد: بعد از اينكه بحث كرديم كه نفس انسان بعد از انقطاع از بدن در جهان ديگرى زندگى خواهد داشت بايد بحث كنيم كه انسان در اين عالم چه بايد بكند تا در آن زندگى سعادتمند شود. در ضمن سخنان فلاسفه خصوصاً مشائين اين مقدار آمده كه نفس انسان اگر اهل حكمت بود و به مرتبه عقل بالفعل رسيده بود مىتواند به
[١] بحث مربوط به معاد در فصل ٧ از مقاله ٩ آمده و مباحث ديگر مثل نبوت و امامت و بحث مربوط به عبادات و ... همگى در ٥ فصل از مقاله ١٠ آمده است.