شرح مثنوى - شهيدى، سید جعفر - الصفحة ٥٣٥ - مورى بر كاغذى مىرفت نبشتن قلم ديد قلم را ستودن گرفت مورى ديگر كه چشم تيز تر بود گفت ستايش انگشتان را كن كه آن هنر از ايشان مىبينم مورى ديگر كه از هر دو چشم روشن تر بود گفت من بازو را ستايم كه انگشتان فرع بازواند الى آخره

مورى بر كاغذى مى‌رفت. نبشتن قلم ديد قلم را ستودن گرفت. مورى ديگر كه چشم تيز تر بود گفت ستايش انگشتان را كن كه آن هنر از ايشان مى‌بينم مورى ديگر كه از هر دو چشم روشن تر بود گفت من بازو را ستايم كه انگشتان فرع بازواند الى آخره‌

ب ٣٧٢٨- ٣٧٢٠ مورى بر كاغذ: گرفته از سخن غزالى است: «اين بى‌چاره طبيعىِ مرجوم و منجمِ محروم، كارها با طبايع و نجوم حوالت كنند. مثال اين چون مورچه اى است كه بر كاغذ مى‌رود و كاغذ را مى‌بيند كه سياه مى‌شود و بر وى نقشى پيدا مى‌آيد. نگاه كند سر قلم بيند شاد شود و گويد حقيقت اين كار بشناختم. اين نقاشى قلم مى‌كند. اين مثال طبيعى است كه هيچ چيز ندانست از محركات جز درجت باز پسين. پس مورچه ديگرى بيامد كه چشم وى فراخ تر بود و مسافت ديدار وى بيشتر بود. گفت غلط كردى من اين قلم را مُسخّر مى‌بينم و وراى وى چيز ديگر همى‌بينم كه اين نقاشى وى مى‌كند و بدين شاد شد و گفت حقيقت اين است كه من بدانستم كه نقاش انگشت است نه قلم، و قلم مسخر انگشت است، و اين مثال منجم است كه نظر وى بيشتر بكشيد، بدانست كه طبايع مسخر