شرح مثنوى - شهيدى، سید جعفر - الصفحة ١٩١ - نشستن ديو بر مقام سليمان

بَوش: خود نمايى.

١٢/ ٤ عارض: شارحان آن را عارض لشكر، خيمه، سايبان و نمايش ظاهرى معنى كرده‌اند. از اين جمله «عارض لشكر» مناسب است اما در بيت كنايت از هياهوى ظاهرى است.

طاق و طُرُنب: طاق و طرم.

١٠٩٨/ ٢ سر نهادن: اطاعت كردن، تسليم شدن.

سنب نهادن: كنايت از كمترين توجه كردن.

جبين نهادن: سجده كردن.

پنجه: كنايت از قوّه باز دارنده از خطا كه در اولياست.

سر زير: مردود.

ادبار: ادبار را براى رعايت قافيت بايد ممال (ادبير) خواند.

ديو و نام خود را سليمان كردن: اشارت است به جنّى كه نام او را «صخر» نوشته‌اند و گفته‌اند خاتم سليمان را در انگشت كرد. (نگاه كنيد به: ذيل بيت ٣٦١٨/ ١) روى پوشى: تلبيس، مكر.

در ميان حد و فعل جستن: رفتار و گفتار او را با هم سنجيدن كه برابر است يا نه.

داستان ديو و انگشترى سليمان را ربودن، رمز مدعيانى است كه با فرا گرفتن لفظهاى چند، دعوى ارشاد مى‌كنند. و چون از خود بيم دارند، اوليا را تهمت مى‌نهند و آنان را دعويدارِ دروغ‌گو مى‌شناسانند و نمى‌دانند كه مردان خدا را نشانه‌هاى ديگر است.

٣٢٠/ ١ ديو اگر انگشتر سليمان را در دست كرد كار سليمانى نتواند انجام داد:

(حافظ)