شرح مثنوى - شهيدى، سید جعفر - الصفحة ٤٩ - عذر خواستن آن عاشق از گناه خويش به تلبيس و روى پوش و فهم كردن معشوق آن را نيز

گفت عاشق امتحان كردم مگير

تا ببينم تو حريفى يا ستير

من همى‌دانستمت بى‌امتحان‌

ليك كى باشد خبر همچون عيان‌

آفتابى نام تو مشهور و فاش‌

چه زيان است ار بكردم ابتلاش‌

تو منى من خويشتن را امتحان‌

مى‌كنم هر روز در سود و زيان‌

انبيا را امتحان كرده عداة

تا شده ظاهر از ايشان معجزات‌

امتحان چشم خود كردم به نور

اى كه چشم بد ز چشمان تو دور

اين جهان همچون خرابه است و تو گنج‌

گر تفحّص كردم از گنجت مرنج‌

ز آن چنين بى‌خردگى كردم گزاف‌

تا زنم با دشمنان هر بار لاف‌

تا زبانم چون تو را نامى نهد

چشم از اين ديده گواهى‌ها دهد

گر شدم در راه حرمت راه زن‌

آمدم اى مه به شمشير و كفن‌

جز به دست خود مبرّم پا و سر

كه از اين دستم نه از دست دگر

از جدايى باز مى‌رانى سخن‌

هر چه خواهى كن و ليكن اين مكن‌

در سخن آباد اين دم راه شد

گفت امكان نيست چون بى‌گاه شد

پوست‌ها گفتيم و مغز آمد دفين‌

گر بمانيم اين نماند همچنين‌