شرح مثنوى - شهيدى، سید جعفر - الصفحة ٣٠١ - اعتراض كردن معترضى بر رسول

مطرود كرد.» (كشف المحجوب، ص ٣٢٤) تا آن كه گويد: «و آن گاه جمع و تفرقه هر دو اندر خود نشان كرده است و قاعده آن خود را نهاده.» (كشف المحجوب، ص ٣٢٨) مردگان باغ: اشارت است به قرآن كريم: فَانْظُرْ إِلى‌ آثارِ رَحْمَتِ اللَّهِ كَيْفَ يُحْيِ الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِها. (روم، ٥٠) گياهان و رستنى‌ها به قدرت الهى با نسيم بهارى مى‌رويند. چنين است دل‌هاى مرده كه با ياد خدا زنده مى‌شود.

زندانيان: كنايت از گرفتاران دنيا و تن، چنان كه حافظ گويد:

از گفته خرده گير يا خرده گيران بر رسول ٦ كه چرا اسامه جوان را فرمانده جمع پيران مهاجر و انصار كرده است، به شرح نكته اى مى‌پردازد كه بارها بدان اشارت كرده.

متكبران تيره درون خود خواه‌اند و از خود خواهى گمراه. از فرموده‌ى خدا كه همه را به «دَارُ السّلام» مى‌خواند روى گردان، و هر يك در راهى كه هواشان بدان راه مى‌خواند روان. حالى كه گرفتار زندان‌اند و خواهان خلاص از اين بند گران، لطف حق را كه به آنان پيوسته‌اند نمى‌بينند.

٣٧٥٥/ ١ سرانجام بدين نكته اشارت مى‌كند كه آدمى در جست و جوى حقيقت است و هر يك براى دست آوردن آن به راهى مى‌روند.

٢٩١١- ٢٩١٠/ ٢ حقيقت يكى است و تعدد راه آن، پديد آمده از طرز تفكر مردمان است.