شرح مثنوى - شهيدى، سید جعفر - الصفحة ٣٦٤ - بيان آن كه تن خاكى آدمى همچون آهن نيكو جوهر، قابل آينه شدن است، تا در او هم در دنيا بهشت و دوزخ و قيامت و غير آن معاينه بنمايد نه بر طريق خيال

پس چو آهن گر چه تيره هيكلى‌

صيقلى كن صيقلى كن صيقلى‌

تا دلت آيينه گردد پُر صوَر

اندر او هر سو مليحى سيمبر

آهن ار چه تيره و بى‌نور بود

صيقلى آن تيرگى از وى زدود

صيقلى ديد آهن و خوش كرد رو

تا كه صورت‌ها توان ديد اندر او

گر تن خاكى غليظ و تيره است‌

صيقلش كن ز آن كه صيقل‌گيره است‌

تا در او، اشكال غيبى رو دهد

عكس حورىّ و ملك در وى جهد

صيقلِ عقلت بد آن داده است حق‌

كه بدو روشن شود دل را ورق‌

صيقلى را بسته‌اى اى بى‌نماز

و آن هوا را كرده‌اى دو دست باز

گر هوا را بند بنهاده شود

صيقلى ار دست بگشاده شود

آهنى كآيينه غيبى بُدى‌

جمله صورت‌ها در او مُرسَل شدى‌

تيره كردى زنگ دادى در نهاد

اين بود يَسعَونَ فِى الأرضِ الفَسَاد

تا كنون كردى چنين، اكنون مكن‌

تيره كردى آب را افزون مكن‌

برمشوران تا شود اين آب صاف‌

و اندر او بين ماه و اختر در طواف‌

ز آن كه مردم هست همچون آبِ جو

چون شود تيره نبينى قَعر او

قعر جو پُر گوهر است و پُر زِ دُر

هين مكن تيره كه هست اوصافِ حُر

جان مردم هست مانند هوا

چون به گرد آميخت شد پرده سما

مانع آيد او ز ديد آفتاب‌

چون كه گردش رفت شد صافىّ و ناب‌

با كمال تيرگى حق واقعات‌

مى‌نمودت تا روى راه نجات‌