ترجمه عيون أخبار الرضا شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ مستفيد، حميد رضا - الصفحة ٢٣٣ - باب ٣٤ عللى كه فضل بن شاذان ذكر كرده است

كه ضرر و زيان و منفعتشان در آن است آگاه و دستورات لازم را گوشزد كند، پس اگر بپرسد: چرا دو خطبه تعيين شده است؟ پاسخش آنست كه يكى براى انجام حمد و ثناء الهى، و تقديس و تمجيد او عزّ و جلّ باشد، و آن ديگر براى مطالب ضرورى كه بايد تذكّر داده شود، و اينكه كارهاى انجام شده چه دليلى داشته، و رفع نيازها، و ترسانيدن خلق از ارتكاب گناهان و مخالفت با قوانين رسمى حوزه حكومتش، و نيز دعا بدرگاه خداوند عزّ و جلّ، و ابلاغ اوامر كه بصلاح همه است، و جلوگيرى و نهى از كارهائى كه بزيان همه و موجب فساد است، ميباشد.

و اگر بگويد: چرا خطبه را در روز جمعه قبل از نماز مقرّر داشته‌اند، و در دو عيد (فطر و قربان) بعد از نماز؟ پاسخ آنست كه جمعه امر دائم و مكرّر است در هر ماه و در سال بسيار خواهد بود، و چون زياد است اگر بعد از نماز انجام ميشد مردم از آن گريزان مى‌شدند و نماز را كه بجا مى‌آوردند، براى خطبه نمى‌نشستند و همه يا بيشترشان از محلّ خارج مى‌شدند و متفرّق مى‌گشتند، از اين جهت پيش از نماز مقرّر شده تا پراكنده نشوند و از محل خارج نگردند، و امّا دو عيد فطر و قربان در عرض سال دو بار بيش نيست، و آن عظمتش از نماز جمعه بيشتر است و كثرت جمعيّت در آن افزون از نماز جمعه است زيرا مردم‌