ترجمه عيون أخبار الرضا شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ مستفيد، حميد رضا - الصفحة ٥٣ - باب(٣١) آنچه از حضرت رضا

مفيد- عليه الرّحمة- آورده احتجاج ميكند نه به تمام اخبارى كه در بخش زيادات هر كتاب آورده زيرا خود پاره‌اى را ردّ ميكند، پس صرف نقل خبر دليل بر قبول آن نيست، آرى اگر بيقين ميدانستند خبرى مجعول است نقل آن را جايز نمى‌دانستند مگر در مقام ردّ آن، و اگر كسى جز اين بينديشد سخت در اشتباه است، زيرا اهل فنّ ميدانند كه مثلا صدوق- رضوان اللَّه عليه- اخبارى در علل الشرائع، يا امالى، يا خصال نقل كرده كه متضمّن حكمى از احكام است، ولى آن خبر را در «فقيه» نياورده، و در هدايه و مقنع هم كه دو رساله اوست به احكامى كه در آن اخبار است فتوا نداده بلكه بعكس آن رأى داده است، و نيز اخبار بسيارى نقل كرده كه صراحت دارد قرآن تحريف شده است، ولى مى‌بينيم در كتاب اعتقاداتش تصريح كرده كه قرآن بى‌كم و كاست همين قرآنى است كه در يد مسلمين است، پس بر مؤلّف در نقل اخبارى كه احتمال صدور در آنها هست و ميتوان بنحوى آن را توجيه كرد اشكالى وارد نيست، و طول كلام براى اين جهت است كه علماء جرح و تعديل اهل سنّت مانند ابن حبّان بر حضرت رضا ٧ خرده گرفته و ميگويد: «يأتي عن آبائه بالعجائب» و اين قبيل اخبار را در پى آن ذكر كرده است.

و آن حضرت ٧ را بدين سبب (بقول خودشان) جرح كرده‌اند، لكن پاره‌اى از آنان مانند ابن السّمعانيّ قدرى انصاف بخرج داده و نسبت جعل را به روات از آن حضرت داده‌اند، و آن جناب را تبرئه كرده و مدح نموده‌اند به تهذيب التّهذيب و موضوعات ملّا علىّ قارى و حافظ مقدسى رجوع شود».

(ادامه ترجمه) و جمعه براى عموم مردم، و در آن سفر نبايد كرد زيرا خداوند تعالى مى‌فرمايد فَإِذا قُضِيَتِ الصَّلاةُ فَانْتَشِرُوا فِي الْأَرْضِ‌- جمعه: ١٠ (چون از نماز فارغ گشتيد در پى كار خويش، در روى زمين پراكنده شويد) مراد روز شنبه است.

شرح: «چون غالبا با وضع كاروانان آن عصر كه صبح و بامدادان قافله‌ها