ترجمه عيون أخبار الرضا شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ مستفيد، حميد رضا - الصفحة ١٨٩ - باب ٣٣ ذكر آنچه آن حضرت

روز، و كنيز دو ماه و پنج روز.

و علّت مسموع نبودن شهادت زنان در طلاق و رؤيت هلال، براى اينست كه زنان غالبا در رؤيت ضعيفند و اينكه با يك ديگر دوستند (و طلاق را موجب سرشكستگى همگنان خود ميدانند و ممكن است بجانبدارى از دوستشان در اداى شهادت تعلل كنند، بدين معنى كه اگر مرد انكار طلاق كرد و قاضى شاهدان طلاق را احضار كرد و شهادت خواست، اعمال غرض كنند) پس از اين جهات شهادت آنان مقبول نيست مگر در موقع ضرورت مانند شهادت قابله در زنده بدنيا آمدن طفل مثلا، و چيزهائى كه مرد حق نظر كردن بآن را ندارد، و اين نظير تجويز شهادت اهل كتاب است در وقتى كه غير اينها يافت نشود، زيرا در قرآن خداوند مى‌فرمايد: اثْنانِ ذَوا عَدْلٍ مِنْكُمْ‌ (مسلمين)* أَوْ آخَرانِ مِنْ غَيْرِكُمْ‌ شهادت دو تن عادل از خودتان يا دو تن از غير خودتان، (يعنى از يهود يا نصارى يا مجوس) و اين قضيه مانند شهادت كودكان نابالغ است در قتل هنگامى كه غير آنها از مردان كسى بالغ نباشد.

مترجم گويد: بايد دانست كه مراد اين نيست كه اگر زنانى گفتند ما ماه را ديده‌ايم انسان باور نكند، بلكه مراد آنست كه قاضى و حاكم نميتواند بشهادت آنان حكم كرده و اوّل ماه و يا عيد فطر و قربان را براى مسلمين تعيين كند، و يا بمطلّقه بودن زن حكم كند، نه اينكه اگر زنانى ادّعاى رؤيت كردند، انسان نبايد بپذيرد.

و علّت لزوم شهادت چهار نفر مرد عادل در شهادت بزنا، و كفايت دو نفر