ترجمه عيون أخبار الرضا شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ مستفيد، حميد رضا - الصفحة ٢٣٢ - باب ٣٤ عللى كه فضل بن شاذان ذكر كرده است
از راه دور براى بجا آوردن نماز جمعه گرد مىآيند، لذا خداوند عزيز دوست داشت كه بر ايشان آسان گيرد و زحمتشان را كم كند و طىّ طريق و دورى راه را منظور دارد لذا باين جهت چهار ركعت را دو ركعت قرار داد[١]، و ديگر اينكه امام آنان را براى خطبه زمانى نگه مىدارد و آنان انتظار نماز را ميكشند، و هر كس انتظار نماز را كشد خود در نمازيست كه در حكم تمام است، و ديگر اينكه اساسا نماز بجماعت و با امام بجاى آوردن تمامتر و كاملتر است براى علم و دانش و عدالت و برترى امام، و يكى ديگر اينكه روز جمعه روز عيد است، و نماز عيد دو ركعت است و شكسته نيست براى آن دو خطبهاى كه در آنست.
و اگر بگويد: از چه رو خطبه در آن مقرّر شده است؟ جواب آنست كه: چون نماز جمعه در مكانى منعقد مىشود كه مردم همگى در آن حاضر ميشوند و شركت مىكنند، سببى باشد براى امير و پيشوا، تا مردم را موعظه كند و بطاعت خداوند ترغيب نمايد، و از معصيت و نافرمانى حضرتش بيم دهد، و آنان را بمصالح دين و دنيايشان آگاهى دهد، و از امورى كه مربوط به حوزه امارت اوست، (چه سياسى و چه اقتصادى) ايشان را مطّلع سازد و آنان را به اوضاعى
[١]- اين پاسخ نبايد از امام ٧ باشد چون خداوند همه نمازها را دو ركعت دو ركعت فريضه كرده است، و دو ركعت ديگر فريضة النّبىّ ٦ است و نيز در همين خبر و روايت ديگر آمده است كه خطبه بجاى دو ركعت است لذا شرائط طهارت و استقبال قبله و عدم انجام عمل منافى صلاة در آن هست.