تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٧٦ - منتخباتى از كتاب ( جنگ و صلح ) شاه كار تولستوى

حال با حزم و تدبير در رفع خرافات و بىايمانى و حماقت بكوشيم تا از پيروان خويش مردانى بسازيم كه با هدف مشترك به يك ديگر بپيوندند و صاحب نفوذ و قدرت باشند . » [١] « در آن موقع كه همه چيز در ظلمت غوطه ور بود تنها موعظه كفايت مى كرد ، زيرا ، نوى و تازگى حقيقت نيروى خاصى به آن مى بخشيد ، اما امروز ما به وسايل نيرومندترى احتياج داريم . امروز بايد آدمى هم كه تابع احساسات خويش است جذابيت فضيلت و تقوى را به خوبى درك كند . شهوات را نمى توان ريشه كن ساخت ، فقط بايد در راه برگشت آنها به جانب هدفهاى عالى و شرافتمندانه مجاهدت كرد و به اين جهت بايد هر كس مى تواند شهوات و علايق خويش را در حدود فضيلت و تقوى ارضا نمايد و البته انجمن ما بايد وسايل اين كار را فراهم سازد . » [٢] « آقاى عزيز بر عكس ما فقط در ميان هيجانهاى زندگانى خود مى توانيم به سه هدف اصلى نائل آييم :
١ - خويشتن شناسى ، زيرا - انسان تنها به وسيله مقايسه خود با جهان پيرامونش مى تواند خويشتن را بشناسد .
٢ - كوشش در راه تكامل خويش ، زيرا - آدمى فقط از راه مبارزه به سوى كمال مى رود .
٣ - كسب فضيلت اصلى ، عشق به مرگ ، زيرا - فقط تصور زندگى مى تواند بىهودگى و حقارت آن را بنماياند و عشق فطرى ما را به مرگ يا رستاخيز براى زندگى جديد تقويت نمايد . » [٣] « با وجدانى آرام و سعادتمند به بستر خواب رفته‌ام . پروردگار بزرگ به من

[١] همان مأخذ ، ج ٢ ، ص ٥٢٦ . .
[٢] همان مأخذ ، ج ٢ ، ص ٥٣٦ و ٥٣٧ . .
[٣] همان مأخذ ، ج ٢ ، ص ٥٣٩ - ٥٤٠ . .