تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٣٧٧ - عدالت الهى از ديدگاه انسانها
يك بار هم بوده باشد اين مسئله او را به خود جلب نكرده باشد ؟ مسلم است كه مسئله اى را كه جلال الدين در اين ابيات مطرح كرده است مربوط به نظم و قانون خود جهان هستى نيست ، بلكه مقصودش سؤال از حكمت ناملايمات و بد بختىها و نكبتهايى است كه بشريت را در خود فرو برده است .
جلال الدين اين مسئله و نظاير آن را در مثنوى با پاسخهاى گوناگونى مطرح كرده است .
در اين ابيات پاسخى كه داده است تقريباً در اين مطلب خلاصه مى شود كه اين ناگوارىها به اضافهء اين كه روح انسانى را صيقلى مى كنند ، آمادهء حركت به راه تكامل مى كنند تا شايستهء دريافت آن پاداش عظيم كه خداوند براى انسانها مقرر نموده است بوده باشند .
ما در مباحث متعدد اين كتاب مسئله مزبور را به طور اختصار بررسى كردهايم اين كه براى توضيح و تحليل بيشتر مجبوريم عدالت خداوندى و سر نوشت انسانها را تا حدود مربوط باين مسئله مطرح بسازيم .
عدالت الهى از ديدگاه انسانها آيا انگيزه اى كه بشريت را معتقد به لزوم و ضرورت عدالت نموده است ريشه دارد و ثابت است ؟ مقصود خداوندى از عدالتى كه برقرارى آن را در جوامع انسانى و جريان مجموعهء جهان هستى مى خواهد چيست ؟ مباحث آينده ممكن است در توضيح و پاسخگويى اين دو مسئله مفيد بوده باشد . [١]
[١] دو مبحث « عدالت الهى از ديدگاه انسانها » و « سر نوشت » عنوان سخنرانى در دانشگاه و هنرستان صنعتى تبريز در تاريخ ٢١ آبان ماه ١٣٤٩ بوده است . .