تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٣٢٢ - بزرگترين شرط موفقيت رهبرى در نظر گرفتن شخصيت راهرو مى باشد
اين مضمون كه :
« روح عمل آن نيست است كه انگيزه براى آن عمل گشته است » .
يكى از بديهىترين اصول عقلى و وجدانى است كه در منابع معتبر اسلامى نيز وارد شده است . در دنيا هيچ كاملى وجود ندارد كه كاملتر از آن قابل تصور نباشد و در هيچ قلمرو يك موجود با در نظر داشتن موجوديتش به آن اندازه مبتلا به نقص نيست كه به حد صفر برسد . [١] روى همان بىنهايت بودن كمال است كه خداوند به پيامبرش دستور مى دهد :
« وَقُلْ رَبِّ زِدْنِي عِلْماً . » ٢٠ : ١١٤ ( پروردگارا به علم من بيفزاى ) .
نتيجه اى كه از اين مبحث مى گيريم اين است كه : هيچ راهبرى بدون در نظر گرفتن شخصيت راهرو نخواهد توانست به موفقيت مطلوب خود برسد .
اگر اوراق شگفت انگيز تاريخ را با دقت بگردانيم خواهيم ديد : چقدر تشنگان آب زلال معرفت وجود داشتهاند كه به جهت بىاعتنايى رهبران بشرى سوخته و از بين رفتهاند .
چه انسانهاى نازنينى كه عقول و دلهاى خود را در كف اخلاص نهاده رهسپار پيشگاه رهبران شدهاند ، ولى با روبه رو شدن با بىاعتنايى آنها عقل و وجدان را از دست داده و از پيشگاه آن رهبران درس جلادى آموخته و بر گشته و عقول و دلهاى آدميان را بازيچهء شمشيرهاى خونريز خود قرار دادهاند .
انسانهاى فراوانى كه از همهء مزاياى دنيا اعراض نموده براى جبران عمر بر باد رفته شان رو به پيشوا نماها نمودهاند ، ولى با سقوط نهايى روبه رو گشتهاند .
اى انسانهايى كه ادعاى پيش تازى در سر مى پرورانيد اى طلايه دارانى كه
[١] البته اين مطلب را هم در نظر داريم كه انسان جنايت كار و ضد وجدان موجوديت واقعى را از دست داده است . .