تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٣٢١ - بزرگترين شرط موفقيت رهبرى در نظر گرفتن شخصيت راهرو مى باشد

((١٧٤٨)) گفت اى موسى دهانم دوختى وز پشيمانى تو جانم سوختى
بزرگترين شرط موفقيت رهبرى در نظر گرفتن شخصيت راهرو مى باشد البته به هيچ وجه چنين قضيه اى ديده نشده است كه پيامبران عظام مانند حضرت موسى عليه السلام مرتكب چنين اشتباهى شود و مرد پاك و ساده لوحى را كه از اعماق قلبش خدا را مى خواند با چنان ضربهء شكننده اى نابود بسازد ، اما چنان كه گفتيم در تابلويى كه جلال الدين تصوير كرده است ، اين قضيه فوق العاده اهميت دارد .
به توضيح اين كه جلال الدين با اين اصل بسيار اساسى كه در آثار اسلامى وارد شده است مى خواهد مضمون بيت و ابيات آينده را تنظيم كند :
« حسنات الابرار سيئات المقربين . » (١) يعنى حسنات نيكو كاران معمولى به منزلهء گناهانى است كه براى انسانهاى رشد يافته و مقربين درگاه الهى .
از نظر تعليم و تربيت مخصوصا در قلمرو تعليم و تربيت راه الهى هيچ گونه وضع و موقعيت انسانى را كه حقيقتاً و با نيت پاك و هدف گيرى الهى در يك فرد ايجاد شده است نبايستى به جهت ناچيز بودن در مقابل وضع و موقعيتهاى عالى جريحه دار و منكوب ساخت .
نبايستى به ضعف و ناچيزى و كمى ادراكات و معلومات راهرو نگريست ، بلكه بايستى ديد : كه آيا او مى خواهد راه برود يا نه ؟ اگر ديديم مصمم شده و نيروى درونى خود را در رسيدن به هدف بسيج كرده است ، معطل نشويم و آن چه را كه در اختيار داريم در دسترس او در حدود منطقى بگذاريم .

(١) سفينة البحار ، ج ٢ ، ص ٢٠١ . .