تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٢٥٦ - تفسير ابيات

( ما مكه را بر تو فتح آشكارى كرديم تا خداوند گناهان گذشته و آيندهء تو را ببخشايد ) .
در بارهء اين كه آيا پيامبران هم معصيت مى كنند يا نه ؟ دو نظر در ميان مسلمين وجود دارد ، اماميه و گروهى از اهل سنت را عقيده بر آن است كه انبيا معصوماند و هيچ گناهى در هيچ حالى از آنها سر نمى زند . بعضى ديگر از گروه اهل سنت معصيت را جايز دانسته مى گويند ممكن پيامبران معصيت نمايند [١] ولى استدلالات عقلى و نقلى فراوانى نظريهء اماميه را تأييد مى كند كه ما نمى توانيم فعلًا آنها را مشروحاً در اين مبحث بيان كنيم .
ولى اين مقدار مى توانيم بگوييم كه عقل سليم مى گويد : اگر كسى كوچكترين انحرافى داشته باشد ، نمى تواند منصب نمايندگى خدا را اشغال كند - زيرا اين احتمال همواره براى ملتها وجود خواهد داشت كه چه تفاوتى ميان ما و اين پيامبران وجود دارد كه ما از آنها تبعيت كنيم ؟ اگر آنان نتوانند از هيجان نفس اماره جلوگيرى كنند ، نمى توانند نفوس ديگران را مهار نموده دستور بدهند كه هيچ كس نبايستى از نفس اماره تبعيت كند .
از آن طرف در آيهء شريفه هنگامى كه حضرت ابراهيم عليه السلام از خداوند مى خواهد كه پيشوايى را به نسل او نيز نصيب فرمايد ، خداوند مى فرمايد : عهد الهى من به ستمكاران نمى رسند .
« قالَ وَمِنْ ذُرِّيَّتِي ؟ قالَ لا يَنالُ عَهْدِي اَلظَّالِمِينَ » ٢ : ١٢٤ [٢]

[١] نظريه دوم به چند عقيده تقسيم مى شود : ١ - پيغمبران پيش از تصدى مقام پيامبرى ممكن است معصيت كنند . . ٢ - گناه صغيره در هر حال ممكن است از پيغمبر سر بزند . . ٣ - تنها ممكن است پيامبر به گناه صغيره مرتكب شود آن هم پيش از رسيدن به مقام نبوت . براى هر يك از اين عقايد استدلالاتى شده است كه در علم كلام بررسى مى شود . .
[٢] سوره البقرة ، آيهء ١٢٤ . .