تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٥٢٦ - شك و ترديد از آلودگى به فلسفهء حرفهاى است

((٣٢٨٥)) هر كه را در دل شك و بىجانى است در جهان او فلسفى پنهانى است
((٣٢٨٦)) مى نمايد اعتقاد او گاه گاه آن رگ فلسف كند رويش سياه
شك و ترديد از آلودگى به فلسفهء حرفه‌اى است بايستى ميان دو قسم از انديشهء فلسفى تفكيك قائل شويم و آن دو را به يكديگر مخلوط نكنيم :
قسم اول - انديشهء خالص و بىطرفانه با داشتن روحيهء جويندگى در بارهء واقعيات ، اين همان انديشه است كه اولين وسيلهء عالى علم است كه جلال الدين در بارهء آن گفته :

خاتم ملك سليمان است علم جمله عالم صورت و جان است علم
اين همان فعاليت مغزى است كه در منابع معتبر اسلامى تحت عنوان تفكر آن را يكى از بزرگترين عبادات محسوب نموده و در روايت معتبرى نيز چنين آمده است :
« تفكر ساعة افضل من عباده سنه » .
( انديشهء يك ساعت بهتر است از عبادت يك سال ) .
اين گونه انديشه با محصول عالى كه در بر دارد بهترين راه وصول به واقعيات است كه در هدف خلقت يكى از دو جزء اساسى را تشكيل مى دهد .
قسم دوم - از انديشه كه انسان در تحت تأثير شخصيت بزرگ فلسفه به فعاليت مغزى مى پردازد ، به طور فراوان در انسانها ديده مى شود ، ما نامى شايسته تر از انديشهء