تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٧٠٨ - تفسير ابيات

آتش شهوت را تنها يك چيز مى تواند خاموش كند و آن هم نور دين و ايمان است . اين نور است كه آتش كفار را خاموش ساخت و براى ابد نيز خاموش خواهد ساخت .
اين آتش شهوت و كفر را كه مى تواند خاموش كند ؟ تنها نور خدايى ، همان نورى كه به ابراهيم تابيده و آتش نمرودى را براى او گلستان كرد . آتش نفس نمرودى تو را همان نور الهى از بين خواهد برد ، بلكه همان نفس را تابع ايده آل روح تو خواهد ساخت ، چنان كه آتش نمرودى نه تنها خاموش شد ، بلكه گلستانى گشت كه ابراهيم عليه السلام احساس لذت كرد .
اين نار شهوت توانايى سوزاندن روح پاكان اولاد آدم را ندارد ، چنان كه يك درياى بىكران ، از وجود چند عدد خاشاك در سطحش پروايى ندارد .
براى از بين بردن آثار سمى شهوات بايستى قبلًا ترياق الهى خورد ، يعنى با نور ايمان بايستى پيش گيرى كرد ، در آن موقع خواهيد ديد كه شهوات هنگامى كه رو مى آورند در مقابل آن نور خدايى خنثى مى شوند ، يعنى در همان حدود مشروع متوقف شده اشباع بيش از حد مقرر را جستجو نمى كنند . و اگر احساس كردى كه شخصى از اين مردان الهى به اشتباهى دچار شده است زود بد بين مباش ، مگو اين مرد الهى زهرى خورده و بدون ترديد از پاى در خواهد آمد ، زيرا - او ترياقى خورده است كه مى تواند بزودى اثر آن اشتباه را از بين ببرد .
تو با در نظر گرفتن اين گونه اشتباهات كه از مردان الهى مى بينى ، مبادا گمان بد كنى ، زيرا - اگر رنجور باشى رنجورتر خواهى گشت . انسانى كه در صدد عيب جويى است از ديدن عيب ديگران بيمارى خود را افزايش خواهد داد .
با بيان ديگر همان اشتباه ممكن است براى يك مرد الهى آن چنان انفجار روانى ببار بياورد كه دل آباد او را آبادتر بسازد ، در صورتى كه دل رنجور را رنجورتر خواهد كرد .
گاهى كه بيمار مى شوى و طبيب حاذق بىغرض به تو مى گويد : عسل مخور ، تو نبايد به جهت احساس شيرينى در عسل لجاجت كرده و عسل را بخورى ، اگر مى خواهى راهرو