تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٢٠٢ - تفسير ابيات

تفاوت ميان محبت و كينهء حيوان و انسان همان تفاوت ميان حيوان و انسان است و دو پديدهء محبت و كينه در دو نوع مزبور به اندازهء گسترش و عمق « خود » مخصوص به هر يك از آنها است .
تفسير ابيات گفت پيغمبر كه : زنها همواره بر مردان خردمند پيروز مى گردند - زيرا مردان خردمند مى دانند كه زنها ظريف و زود شكن مى باشند ، در صورتى كه اشخاص نادان و قسى القلب بر زنان غالب مى شوند . علت اين مسئله كاملًا روشن است زيرا انسان خردمند كاملًا احساس مى كند كه نبايستى با كسى كه ناموس او در اختيار او است و بلكه شخصيت او در گروگان او است ، پنجه در افكند . همچنين مى داند كه ظرافت زن جزء زيبايىهاى اوست و اگر حالت مبارزه با مرد بگيرد آن زيبايى را از دست خواهد داد . جاهلان مانند حيوانات رقت قلبى ندارند ، مهر و نازك دلى از مختصات انسانى است ، خشم و شهوت از آن حيوانات . كسى كه حقيقتاً از لطف و وداد و رقت قلبى بهره مند است در حقيقت او معشوق انسانها نيست بلكه پرتو حق است ، گويى او به قول ابن سينا رب النوع انسانى است ، انسان معمولى نيست .